Еўрасаюз гатовы да новага перыяду «ўцягвання» Беларусі
На канфэрэнцыі ў Брусэлі прадстаўнікі Эўрапарлямэнту выказаліся за неабходнасьць дыялёгу з уладамі.
Арганізатары не чакалі такога ажыятажу вакол канфэрэнцыі, якая адбылася сёньня ў Брусэлі. Павышаную цікавасьць справакавалі заявы, апублікаваныя ў інтэрнэце напярэдадні, — спачатку супольная дэклярацыя Янукевіча, Мілінкевіча і Някляева, а потым рэакцыя Андрэя Саньнікава. Галоўнае пытаньне, якое ў чарговы раз падзяліла апазыцыю — ці патрэбны дыялёг з рэжымам?
«Дыялёг пра мадэрнізацыю зь беларускім грамадзтвам», — так афіцыйна называлася канфэрэнцыя, хаця выступы эўрадэпутатаў і прадстаўнікоў беларускай грамадзянскай супольнасьці ахоплівалі значна шырэйшыя тэмы.
Заля была практычна запоўненая. У калідорах Эўрапарлямэнту загучала беларуская мова. Акрамя запрошаных гасьцей, былі беларускія студэнты з Варшавы, прадстаўнікі беларускай эміграцыі, аналітыкі і журналісты.
Зь вітальным словам выступіў непасрэдны арганізатар канфэрэнцыі, старшыня камітэту па дачыненьнях зь Беларусьсю, польскі дэпутат Філіп Качмарэк. Ён прапанаваў прааналізаваць вынікі і паразважаць пра будучыню праекту «Дыялёг па мадэрнізацыі», якому ў сакавіку споўніўся год.
Намесьнік міністра замежных справаў Польшчы Ежы Памяноўскі адзначыў, што ўлады не дэманструюць жаданьня да дыялёгу пра мадэрнізацыю, але пры гэтым у беларускім грамадзтве адбываюцца істотныя зьмены. Паводле Памяноўскага, улады Беларусі не разумеюць, што «мадэрнізацыя — гэта ня значыць пафарбаваць плот».
Старшыня камітэту па замежных справах Эўрапарлямэнту Эльмар Брок падкрэсьліў, што праблема эфэктыўнасьці «Дыялёгу пра мадэрнізацыю» ня ў тым, каб павялічыць грашовую дапамогу, а ў тым, як гэтыя грошы асвойваюцца. Таксама выказаў скепсіс што да саміту «Усходняга партнэрства», які мае адбыцца ў Вільні ўвосень.
Ляўрэат прэміі Эўрапарлямэнту імя Сахарава 2006 г. Аляксандар Мілінкевіч (менавіта так яго прадставіў вядучы) выказаўся на карысьць дыялёгу Эўразьвязу з рэжымам, паколькі гэта адцягне Беларусь ад Расеі. Паводле яго словаў, у выніку дыялёгу ў 2008–2010 гадах рэпрэсіі зьменшыліся ў тры разы, і дыялёг быў перарваны ў сьнежні 2010 году ў выніку правакацыі спэцслужбаў «з расейскім сьледам». Таксама Мілінкевіч заклікаў Эўразьвяз адмовіцца ад санкцыяў: «Санкцыі не вызваляюць палітвязьняў, яны павялічваюць антызаходнія настроі, памяншаюць уплыў дэмакратаў і паскараюць эканамічную агрэсію з боку Расеі».
Дырэктар дэпартамэнту па пытаньнях Расеі, Усходняга партнэрства, Цэнтральнай Азіі, рэгіянальнага супрацоўніцтва і АБСЭ Эўрапейскай службы замежнага дзеяньня Эўразьвязу Гунар Віганд паведаміў, што ў Тбілісі адбылася сустрэча, падчас якой Штэфан Фюле і Уладзімір Макей дамовіліся аб далучэньні Беларусі да «Дыялёгу пра мадэрнізацыю». Чыноўнік выказаў шкадаваньне, што ўлады Беларусі адмаўляюцца ад дыялёгу з удзелам прадстаўнікоў грамадзянскай супольнасьці.
Адзін з каардынатараў працоўных групаў «Дыялёгу пра мадэрнізацыю» Аляксандар
Праваабаронца Валянцін Стэфановіч адзначыў, што спадзявацца на шмат крокаў з боку ўлады не выпадае, і «калі будзе адбывацца мадэрнізацыя, то гэта будзе аўтарытарная мадэрнізацыя, без дэмакратызацыі грамадзтва».
Анатоль Лябедзька раскрытыкаваў ідэю дыялёгу з уладамі без удзелу грамадзянскай супольнасьці: «
На канфэрэнцыі не прымалася рашэньняў і рэзалюцыяў. Аднак, мяркуючы па ўсім, «Дыялёг пра мадэрнізацыю» будзе працягвацца. І ўсё ж ці атрымаецца ўцягнуць у гэты праект улады Беларусі і на чыіх умовах — адзінага меркаваньня наконт гэтага ня выказалі ані беларускія ўдзельнікі, ані эўрапарлямэнтары.