Snoŭden raskazaŭ pra jašče adnu sakretnuju prahramu ZŠA

Stali viadomyja novyja padrabiaznaści ab pracy Ahienctva nacyjanalnaj biaśpieki (ANB) ZŠA.

Ich apublikavała brytanskaja hazieta Guardian.

Pavodle kanfidencyjnaj infarmacyi, pradstaŭlenaj byłym supracoŭnikam CRU Edvardam Snoŭdenam, havorka idzie pra zvyšsakretnuju prahramu XKeyscore — XKS — instrumient ANB, jaki dazvalaje amierykanskim śpiecsłužbam vyvučać «amal usie dziejańni luboha karystalnika internetu».

Prahrama, jak śćviardžajecca, daje mahčymaść amierykanskim siłavikam šukać pa bazach dadzienych źviestki «najšyrejšaha maštabu» ab internet-aktyŭnaści taho ci inšaha čałavieka. Pry hetym analitykam ANB «nie patrabujecca atrymlivać papiaredni dazvoł» na pošuk praz hetuju prahramu.

XKeyscore źbiraje źmieściva elektronnaj pošty i pierapiski abranaha karystalnika ŭ čatach, dadzienyja pra jaho dziejańni ŭ sacyjalnych sietkach i historyju prahledžanych staronak u internecie, a taksama «mietainfarmacyju» (važnyja detali, jakija apisvajuć, kamu, jak i pry jakich umovach byli pieradadzienyja adpaviednyja dadzienyja).

U materyjałach, jakija vykarystoŭvajucca ANB dla padrychtoŭki svaich śpiecyjalistaŭ, paznačana, što prahrama maje «samy šyroki achop» siarod usich najaŭnych u ahienctva srodkaŭ zboru raźvieddadzienych u internecie. Pry hetym bazy dadzienych śpiecsłužby adkrytyja dla luboha ŭładalnika dostupu da XKeyscore — patrabujecca tolki zapoŭnić nieskładanuju formu zapytu, daŭšy ahulnaje abhruntavańnie dla praviadzieńnia daśledavańnia. Jano nie prahladajecca i nie zaćviardžajecca ni sudovymi orhanami, ni inšymi supracoŭnikami ANB. Dadzieny instrumient moža vykarystoŭvacca analitykami śpiecsłužbaŭ ZŠA i dla bieśpierapynnaha sačeńnia za internet-aktyŭnaściu čałavieka ŭ režymie realnaha času.

Pa zakonie ANB abaviazanaja atrymlivać piersanifikavany ordar u vypadku, kali abjekt sačeńnia — «čałaviek u ZŠA». Tym nie mienš XKeyscore dazvalaje vieści šyrokamaštabnaje nazirańnie i za amierykancami, nie atrymlivajučy ordara i hruntujučysia tolki na techničnaj identyfikavalnaj infarmacyi, kali analityku viadomy, da prykładu, adras elektronnaj pošty abjekta abo IP-adras pryłady, jakaja vykarystoŭvajecca im dla dostupu ŭ internet.

Pošuk abjekta praz XKeyscore mahčymy pa takich dadzienych, jak imia čałavieka, jaho numar telefona, IP-adras jaho kampjutara ci pieranosnaj pryłady, klučavyja słovy abo movy, vykarystanyja padčas pracy ŭ internecie, i hetak dalej. U dakumientach ANB śćviardžajecca, što da 2008 hoda XKeyscore dapamoh zatrymać 300 terarystaŭ na asnovie atrymanaj infarmacyi.

U červieni hetaha hoda Edvard Snoŭden užo raskazaŭ ŚMI pra toje, jak ZŠA prasłuchoŭvali telefonnyja razmovy i mieli dostup da siervieraŭ najbujniejšych kampanij pa ŭsim śviecie. Heta stała najbujniejšaj uciečkaj raźvieddadzienych u amierykanskaj historyi.

Kamientary da artykuła