Lavon Barščeŭski vydaŭ školny padručnik litaratury i mastactva, jaki čytajecca jak detektyŭ
U pryvatnym vydaviectvie Źmitra Kołasa vyjšła druhaja častka knihi «Słovy i vobrazy» pierakładnika i pedahoha Lavona Barščeŭskaha, piša radyjo «Svaboda».
Ci byŭ u Biełarusi mańjeryzm? Da jakoje eŭrapiejskaje estetyčnaje płyni prypadabniajucca tvory Ŭršuli Radzivił? Chto staŭ pieršym paetam «vysokaha štylu» ŭ VKŁ? Na ŭsie hetyja dy mnohija inšyja pytańni daje adkazy znany pierakładnik i pedahoh Lavon Barščeŭski ŭ svajoj novaj knizie «Słovy i vobrazy».
Aŭtar vyznačaje žanr vydańnia jak aŭtarski padručnik litaratury dla školnikaŭ, ale nasamreč heta cudoŭnaja čytanka dla ŭsich, chto cikavicca skraznym kantekstam usiaśvietnaha litaraturnaha i kulturnaha pracesu.
«Słovy i vobrazy» — kniha, najpierš karysnaja tym, što pakazvaje litaraturna-kulturnyja pracesy na biełaruskich ziemlach u niaspynnaj ahulnaj chadzie eŭrapiejskaj historyi. Biełaruskaja estetyčnaja tradycyja razhladajecca ŭ joj jak nacyjanalnaja prajava ahulnaeŭrapiejskaha kulturnickaha ruchu. I ŭ hetym — samaje hałoŭnaje adroźnieńnie knihi Lavona Barščeŭskaha ad aficyjnych školnych padručnikaŭ.
Na padstavie analizu kankretnych tvoraŭ roznych časoŭ i narodaŭ Barščeŭski razhladaje najvažniejšyja etapy stanaŭleńnia litaratury i mastactva — ad staražytnaści da kanca epochi Aśvietnictva. Aŭtar pryvodzić u prykład najlepšyja tvory aŭtaraŭ roznych krainaŭ, dałučajučy da ich i tahačasnych biełaruskich.
Jak kaža sam Barščeŭski, jon imknuŭsia dać «šyroki kantekst, dzie niama prynižeńnia biełaruskaj litaratury. Jana staić pobač z usiaśvietnaj, jana raŭnapraŭnaja. I jana nia horšaja, kali brać jaje najlepšyja prajavy».
Jašče adnoj asablivaściu vydańnia, jaho adroźnieńniem ad aficyjnych padručnikaŭ źjaŭlajecca jaho intehravanaść. Tut usia litaratura — adzin pradmiet.
«I nia prosta litaratura, a litaratura i mastactva navat abjadnanyja ŭ adno. I heta šlach, jakim rana ci pozna pojdzie ŭsia biełaruskaja škoła, tamu što heta absalutna niapravilna, što isnujuć roznyja litaratury ŭ roznych pradmietach», — adznačaje aŭtar.
Pavodle jaho, biełaruskaja, rasiejskaja, suśvietnaja litaratury pavinny być abjadnanyja ŭ adzin pradmiet. Tady vučni buduć atrymlivać systemnyja viedy, Da taho ž heta vialikaja ekanomija času, bo nie daviadziecca adny i tyja tearetyčnyja terminy vyvučać na ŭrokach rasiejskaj litaratury i na ŭrokach biełaruskaj.
Lohki styl aŭtara robić padručnik zajmalnym čytvom, pryvabnym nia tolki dla vučniaŭ, ale i dla stałych čytačoŭ, jakija ŭ svaje školnyja hady byli pazbaŭlenyja padobnych knih.
Kniha — nia pieršaja padobnaja ŭ šmathadovaj pracy Lavona Barščeŭskaha, vykładčyka litaratury Biełaruskaha humanitarnaha liceja i pierakładnika z bolš čym dziesiaci movaŭ. Pieršaja častka «Słovaŭ i vobrazaŭ» vyjšła ŭ 2017 hodzie. Jašče raniej spadar Barščeŭski byŭ suaŭtaram vydańniaŭ «Słovy ŭ časie», «Słovy ŭ časie i prastory», «Biełaruskaja litaratura i śviet», u jakich biełaruskaja litaratura taksama razhladajecca jak nieadjemnaja častka ŭsiaśvietnaha litaraturnaha pracesu.