«Chočam zrabić u Biełarusi univiersitet z suśvietnaha ŭzroŭniu vykładańniem ekanomiki»

Na 28—29 śniežnia ŭ Minsk źjechalisia ekanamisty z suśvietnym imiem. Ich jadnaje biełaruskaje pachodžańnie. I žadańnie zrabić štości dla Biełarusi. Hutarka ŭ Redakcyi «NN» ź Michaiłam Hołasavym, prafiesaram ekanomiki Jielskaha univiersitetu (ZŠA).

«NN»: Raskažycie, kali łaska, trochi pra siabie.

Michaił Hołasaŭ: Ja naradziŭsia ŭ Viciebsku. Vučyŭsia ŭ Minsku ŭ Ekanamičnym univiersitecie. Potym aśpiranturu i daktaranturu prachodziŭ u ZŠA. Spačatku było ciažka, bo nie było dobraj pieršapačatkovaj bazy. Davodziłasia z nula faktyčna vučyć ekanomiku, matematyku.

«NN»: Naša adukacyja takaja słabaja?

MH: Nie, ja b nie skazaŭ. Sprava ŭ tym, što BDEU bolš saboj nahadvaje biźnies-škołu. Jon rychtuje śpiecyjalistaŭ u vielmi vuzkaj śfiery. Skažam, bankaŭskaj spravie. I vypusknik narhasu hatovy adrazu paśla vypusku iści pracavać u bank. A zajmacca ekanomikaj na navukovym uzroŭni, to da hetaha ja byŭ niehatovy. Zastaŭsia ŭ ZŠA, bo chacieŭ na surjoznym uzroŭni zajmacca ekanomikaj. Navat jeŭrapiejskija ŭniviersitety značna adstajuć ad amierykanskich u navukovym płanie. Vykładać ja pačynaŭ u Masačasusietsie, Harvardzie. Ciapier voś u Jielskim univiersitecie.

«NN»: A biełarusaŭ-vykładčykaŭ u hetych VNU sustrakali?

MH: Mała. Značnuju častku my paklikali na kanfierencyju, jakuju budziem pravodzić u Minsku ŭ paniadziełak. Siońnia ŭ nas u bazie 29 biełaruskich vykładčykaŭ z zachodnich univiersitetaŭ, jakija zajmajucca ekanomikaj. Praŭda, u nas niama źviestak pa Brytanii. Ale ahułam hetaja ličba składaje, dumaju, kala 40 čałaviek. Niekatorych viedaju, ź niekatorymi stasavalisia tolki pa elektronnaj pošcie, z trecimi — sustrenusia ŭpieršyniu ŭ Minsku. Adnosna taho, što my pradstaŭlali sabie raniej, to heta šmat. Adnak, tych ža čechaŭ našmat bolej. Ja havaru tolki pra ekanomiku. Peŭna, u matematycy, dakładnych navukach biełaruskich vykładčykaŭ bolš.

«NN»: Vas nie zaprašali jašče papracavać u biełaruskim uradzie? I ci było b cikava Vam heta?

MH: Nie, nie zaprašali. U pryncypie, było b cikava. Aproč vykładańnia, ja taksama pracavaŭ u Fiederalnaj reziervovaj sistemie, maju dośvied.

«NN»: A što heta budzie za kanfierencyja 28 śniežnia?

MH: My chočam arhanizavać protauniviersitet, ci, dakładniej kursy, na jakich vykładańnie ekanomiki budzie prachodzić na surjoznym suśvietnym uzroŭni. Kanfierencyja 28—29 śniežnia  — heta pieršy krok dla dasiahnieńnia hetaj mety. Chočam abaznačyć svaju inicyjatyvu. Moža, źjaviacca jašče zacikaŭlenyja ludzi. Hetaja ideja ŭźnikła padčas sustrečy ŭ Rymie pamiž mnoj, Aleham Cyvinskim (jašče adzin prafiesar Jielskaha ŭniviersitetu biełaruskaha pachodžańnia — NN) i Paŭłam Daniejkam (biełaruski ekanamist, dyrektar Biełaruskaha ekanamičnaha daśledča-adukacyjnaha centra — NN). Užo isnujučy siońnia BEROC (Biełaruski ekanamičny daśledča-adukacyjny centr — anhielskaja abriavijatura BEROC — NN) — heta pieršy krok da stvareńnia takoj prahramy, da stvareńnia navukovaha daśledčaha centru. Prahrama ž budzie stvoranaja, kali my ŭbačym pakiet biełaruskich prafiesaraŭ, jakija zmohuć tam pracavać. Nie prosta charošych vykładčykaŭ, ale i dla jakich važny los krainy. Płanujem adkryćcio hetaj prahramy ŭ 2011 ci 2012 hodzie. Usio budzie zaležyć ad finansavańnia, jurydyčnaha statusu. Nacbank prapanuje dla hetaj prahramy placoŭku Paleskaha univiersitetu ŭ Pinsku.

«NN»: Heta budzie mahistarskaja prahrama? Ci bakałaŭraŭ taksama budziecie rychtavać?

MH: Pakul viadziecca havorka pra padrychtoŭku mahistraŭ ekanomiki. Nasamreč ja nie dumaju, što my paciahniem padrychtoŭku bakałaŭraŭ. Zrabić ža karotkuju jakasnuju mahistarskuju prahramu nie tak i ciažka. Treba nie tak šmat ludziej vykładčykaŭ, a taksama nie tak šmat studentaŭ (hrupa 20–30 čałaviek).

«NN»: Vy raźličvajecie na niejkuju finansavuju vyhadu ad hetaj idei?

MH: (Śmiajecca.)

«NN»: Prahrama budzie rychtavać kadry dla Biełarusi ci dla Zachadu?

MH: Dla Biełarusi. Heta cikava nam jak biełarusam.

«NN»: A niejkija damovy ź imi jość?

MH: My tolki pačynajem vieści razmovy z roznymi dziaržaŭnymi arhanizacyjami. Pakul možna skazać, što intares vykazvajuć usie.

«NN»: A jakaja budzie pracoŭnaja mova?

MH: Anhlijskaja. Ciapier anhlijskaja stała movaj ekanomiki va ŭsich śviecie. Viadučyja mahistarskija prahramy Italii, Ispanii prachodziać na anhlijskaj movie. Praktyčna ŭsia akademičnaja litaratura pa-anhlijsku.

«NN»: A čamu dla Vas asabista tak važnaja hetaja prahrama?

MH: Napeŭna, tamu, što ja adsiul.

«NN»: Dazvolcie taksama niekalki pytańniaŭ na aktualnyja temy. Jak, na Vašu dumku, kryzis źmienić suśvietnuju ekanomiku?

MH: Ja dumaju, što ŭ zachodnich krainach, dzie da heta išła chvala na libieralizacyju ekanomiki, na nierehulavańnie, to ciapier kivač skirujecca ŭ inšy bok. I dziaržava budzie hrać bolšuju rolu ŭ ekanomiku. Ciapier nacyjanalnaja zapazyčanaść uzrasła ŭ ZŠA, u jeŭrapiejskich krainach, to treba budzie ci padymać padatki, ci čakać inflacyi. Heta pryviadzie da dastatkova marudnaha rostu ekanomiki. Heta prahnoz na karotka- ci siarednieterminovuju pierśpiektyvu. Marudny rost u zachodnich krainach taksama zamarudzić rost cenaŭ na naftu, na inšyja syravinu.

«NN»: A Kitaj budzie ruchacca ŭ raniejšym tempie?

MH: Z Kitajem ciažka niešta adhadać. Dumaju, što niejki čas jon budzie ruchacca ŭ ciapierašnim tempie. U Kitaja chapaje svaich prablem, jakija treba vyrašać. Kitaj startavaŭ ź vielmi nizkaj kropki i vielmi chutka ros. U pryncypie, raści ź nizkaj kropki praściej, čym z bolš vysokaj. I čym bolš Kitaj budzie raźvivacca, tym bolš u jaho budzie prablem, ź jakimi ciapier sutykajucca bahatyja krainy — prablemy niaroŭnaści, sacyjalnaj śfiery.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0