Канада выбачылася перад індзейцамі
За тое, што прымушалі 150 тыс. дзяцей мясцовых індзейцаў вучыцца ў дзяржаўных хрысьціянскіх школах. Вядома мноства фактаў фізычнага і сэксуальнага гвалту, які цярпелі вучні. Многія зь іх згадваюць, як іх лупцавалі, калі яны размаўлялі на сваёй мове.
Школы, якія спансаваліся дзяржавай і кантраляваліся царквой, існавалі з канца ХІХ ст. і да 1990‑х гадоў. Іх таксама называлі «індзейскімі школамі». Праўда, некаторыя зь іх былі зачыненыя ў 1970‑х.
Карціна «Карцье і абарыгены» |
Хрысьціянскія цэрквы Канады выбачыліся яшчэ ў 1980‑ыя гады.
Аўстралія, дзе ў дачыненьні да абарыгенаў праводзілася падобная палітыка, таксама прынесла прабачэньні ў пачатку гэтага году.
Паводле канадзкага прэм’ера, выбачыцца варта было даўно.
«Я стаю зараз перад вамі і прашу прабачэньня ў былых вучняў індзейскіх школ. Стаўленьне да дзяцей у гэтых школах — гэта прыкрая старонка ў нашай гісторыі».
Стэфан Харпэр сказаў, што папярэдняя сыстэма засноўвалася на ўпэўненасьці, што культура і язычніцкія рытуалы былі чымсьці ніжэйшым у дачыненьні да белай большасьці.
Да таго ж індзейцы лічыліся асноўнымі віноўнікамі распаўсюду эпідэмій, схільнасьці да алкаголю і наркотыкаў.
«Урад Канады шчыра перапрашае вас за зьневажальнае стаўленьне і за тое, што ўлады ня здолелі вас абараніць», ‑‑ дадаў Харпэр.
Асамблея першых нацый, якую прадстаўлялі старэйшыны індзейскіх плямёнаў, жыва адгукнулася і вітала такі крок з боку ўраду.
«Нарэшце мы пачулі, як Канада выбачылася», ‑‑ сказаў кіраўнік Асамблеі Філ Фантэйн.
Сам ён калісьці быў гвалтоўна апраўлены на вучобу ў індзейскую школe і адным зь першых публічна распавёў пра тое, што зь ім адбывалася падчас навучаньня.
Апроч выбачэньняў сем’і былых вучняў атрымаюць у якасьці кампэнсацыі за пакуты два мільярды канадзкіх даляраў, выплату якіх узялі на сябе ўрад і кіраўніцтва хрысьціянскай царквы.