«Ja patrabuju palityčnaj reabilitacyi!»
Hod tamu pamior paet Aleś Naŭrocki.
Fota z vk.com/bumbamlit.
«Aleś Naŭrocki z rakam lažyć u chośpisie. Vy pisali pra jaho ŭ haziecie. Chacieŭ vam paviedamić». Heta byŭ zvanok Anatola Kłyški ŭ lutym ci sakaviku 2012.
Ja tady patelefanavaŭ u chośpis. «Možna naviedać, u prytomnaści», — skazali tam.
Tolki nie rašyŭsia jechać: nie dumaŭ, što vytrymaju hetaje psichałahičnaje napružańnie — čałaviek pamiraŭ, i my abodva heta razumieli.
I chacia viedaŭ, što śmierć niepaźbiežnaja, viestka pra heta ašałomiła. Viktar Žybul u svaim tekście pra knihi Naŭrockaha napisaŭ, što jaho niama ŭžo hod. Pamior 24 krasavika 2012. Amal niezaŭvažna.
...U listapadzie 2010-ha ja patelefanavaŭ Alesiu Pilipaviču i prapanavaŭ zrabić intervju — jon adrazu pahadziŭsia. «Kali? A davajcie voś siońnia, kab nie adkładać». I ja pryjšoŭ u damoŭleny čas da jaho na minskuju kvateru. «Možna vašaje žurnalisckaje paśviedčańnie?» — paprasiŭ paet. Padumałasia, što saviecki dysident i siońnia zastajecca padazronym da ŭsich. Ale ŭ razmovie zrazumieŭ, što karnaja psichijatryja nie prajšła dla jaho biasśledna. I taja pravierka dakumienta była nie prosta ŭdakładnieńniem majoj asoby.
Kvatery była ścipłaj. Ale što vyłučałasia — kampjutar, jaki paet akurat tolki nabyŭ, ale nie paśpieŭ asvoić.
Jon mała raskazvaŭ pra siabie. Ale sam zakranuŭ historyju svajho pieraśledu: nie dumałasia, što jon tak prosta pačnie toje ŭzhadvać. Tolki, jak vyśvietliłasia, nie ŭsio raskazaŭ. Kab zrazumieć usie akaličnaści, daviałosia jašče razmaŭlać ź jahonymi sučaśnikami.
Aleś Naŭrocki pra siabie:
Jon unikaŭ havaryć pra svaje knihi: padaryŭ ich mnie, ale nie zachacieŭ pakidać aŭtohraf — «navošta?». «Sami ich pračytajecie i zrobicie vysnovy». Ale z zachapleńniem raskazvaŭ pra nieapublikavanyja tvory.
Usio viartaŭsia da paemy, u jakoj apisaŭ svaje vyprabavańni — «Ja patrabuju palityčnaj reabilitycyi!» I ŭdakładniŭ, što ŭ vypadku reabilitacyi, paema budzie nazyvacca «Psichijatryčnyja Kurapaty».
Jon chacieŭ, kab dziaržaŭnyja orhany pryznali, što jahonaje ckavańnie ŭčyniŭ KDB, i znachodžańnie ŭ varjatni było nie spravaj chvaroby, a palityčnym uciskam...
Jon pakazvaŭ skryniu z rukapisami — dziasiatak śpisanych ahulnych sšytkaŭ, asobnyja arkušy: i paezija, i proza... Kab tolki nie źnikli, padumałasia. I voś Viktar Žybul skazaŭ, što chutka rukapisy pastupiać u Biełaruski dziaržaŭny archiŭ-muziej litaratury i mastactva. Usio-tki rodnyja paeta ich zachavali.
Čytajcie taksama:
Achviara psichijatryčnych Kurapat
Paet, jaki pratestavaŭ suprać karnaj psichijatryi
Aleś Naŭrocki. Vieršy