Navahrudski zamak: źjavilisia novyja raskoliny FOTY

Stan Kaścielnaj viežy vyklikaje tryvohu i paśla ŭmacavańnia.

U lipieni 2013 «Naša Niva» pisała pra raskoliny ŭ ścianie Kaścielnaj viežy Navahrudskaha zamka, jakija zaŭvažyŭ inžynier Źmicier Sałaŭjoŭ. Što źmianiłasia za hod? Zaviaršyŭsia čarhovy etap pracy pa ŭmacavańni padmurka, ścieny viežy, jakija nie zachavalisia, adbudoŭvajucca nanova, dla padtrymki staroj ściany pastavili mietaličnyja kanstrukcyi. Adnak Źmicier Sałaŭjoŭ, jaki na minułym tydni naviedaŭ Navahrudak znoŭ, padzialiŭsia tryvožnymi nazirańniami. Pavodle jahonych słovaŭ, umacavańnie nie dapamahło.

«Ścianu zatynkavali, i pa śviežym tynku pajšła novaja raskolina, — kaža Sałaŭjoŭ. — Letaś jaje nie było, tamu možna skazać, što defarmacyi praciahvajucca. A pracy pa ŭmacavańni musili spynić hety praces, namiortva zafiksavać viežu. Da taho ž staryja ścieny pryčapili da novapabudavanych švieleram. Pa-pieršaje, heta vyhladaje pačvarna. A pa-druhoje, pry dalejšych defarmacyjach asnovy ŭ takim macavańni niama sensu: švieler nie dapamoža ŭtrymać ścianu. Z kantraforsa Kaścielnaj viežy kamiani jak raskatvalisia, tak i raskatvajucca dalej».

Źviartaje Sałaŭjoŭ uvahu i na toje, što letašnija hipsavyja «majaki» na raskolinie zamazali dekaratyŭnaj tynkoŭkaj. Jakaja, darečy, taksama tresnuła.

Sałaŭjoŭ ustryvožany, što staruju ścianu ŭ peŭnych miescach padsiakali pierfarataram. Ujavicie, kab, naprykład, u Polščy staryja ścieny nacyjanalnaha pomnika historyi i architektury jaki-niebudź rabaciaha padsiakaŭ pierfarataram. Byŭ by skandał!»

Navahrudski zamak — składany abjekt dla restaŭracyi i zachavańnia. Akramia źniešnich ciažkaściej, isnujuć pieraškody, jakija chavajucca ŭ nietrach ziamli. Z uschodniaha boku vały padmyvajuć krynicy. Hieałahičnyja daśledavańni pakazali, što na hłybini 20—24 mietraŭ pad zamkam znachodziacca mahutnyja vadanosnyja płasty. U svoj čas hetyja krynicy davali žyćciova nieabchodnyja zapasy vady dla abaroncaŭ, ciapier niasuć pahrozu. Kab advieści vadu i prypynić razmyvańnie hruntu paŭdniovaha schiła, płanujecca zrabić haryzantalny drenaž. Mahčyma, heta spynić asiadańnie jaje asnovy.

Staraja ściana i novaja cahlanaja apora zmacavanyja stalovaj abojmaj. U miescy dałučeńnia, aburajecca Sałaŭjoŭ, bačnaje śviežaje adbićcio cahlanaj kładki, raskoliny, jakija, imavierna, uźnikli ŭ pracesie adbićcia kładki pierfarataram. Dyj kab abojma ŭklučyłasia ŭ pracu, treba, kab jana ščylna prylahała da ściany. Uzrovień vykanańnia abojmy na restaŭracyju nie ciahnie (pry restaŭracyi zachoŭvajecca aŭtentyčnaje, a nie śsiakajecca) — vyhladaje jak zvyčajnaje zmacavańnie pry rekanstrukcyi, pryčym nie abaviazkova efiektyŭnaje: pry dalejšaj prasadcy padmurka novy kavałak ściany stary nie ŭtrymaje».

«Mietaličnaja kanstrukcyja i pryhruz z cehły zachavajuć ruiny Kaścielnaj viežy, stabilizujuć jaje i zavieršać kansiervacyju abjekta, — adznačaŭ raniej navukovy kiraŭnik rabot pa kansiervacyi zamka, architektar Siarhiej Druščyc. — Praź niekalki hadoŭ nazirańniaŭ, kali my budziem pierakananyja, što adbyłasia stabilizacyja viežy, kanstrukcyja budzie zrezanaja».

Načalnik Mirskaha vytvorčaha ŭčastka AAT «Biełrestaŭracyja» Piatro Dryk adznačaje, što praces restaŭracyi składajecca ź siami etapaŭ, na dadzieny momant restaŭracyi ažyćciaŭlajecca tolki druhi. Tamu rabić niejkija vysnovy pra tryvałaść viežy vielmi rana.

«I kali Źmicier Sałaŭjoŭ kaža pra raskoliny, niachaj źjeździć i jašče raz pahladzić», — adznačaje Dryk. Pavodle jaho słovaŭ, pretenzij da śpiecyjalistaŭ taksama być nie moža, bo na Navahrudskim zamku pracujuć najlepšyja z najlepšych — bryhada pad kiraŭnictvam Dźmitryja Kruhlika, jakaja brała ŭdzieł u restaŭracyi Niaśvižskaha i Mirskaha zamkaŭ.

Ryšard Kacyniel, hałoŭny inžynier UP «Hrodnahramadzianprajekt», jakoje raspracoŭvała prajekt umacavańnia zamkavaj hary i viežy, z Sałaŭjovym taksama nie zhodny. Pradpryjemstva, pa jahonych słovach, svaju spravu zrabiła dobra, a na pytańnie, ci budzie stajać vieža, adkazvaje biez vahańniaŭ: «Budzie».

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0