Suprać rasijskaj rezalucyi AAN pa baraćbie z hieraizacyjaj nacyzmu tradycyjna prahałasavali ZŠA, Ukraina i Pałau
Bolšaść jeŭrapiejskich krain, Turcyja i Aŭstralija ustrymalisia.
Delehaty Treciaha kamiteta siesii Hienieralnaj Asamblei AAN 17 listapada pa inicyjatyvie Rasii i jašče 55 saaŭtaraŭ prahałasavali za pryniaćcie rezalucyi pra baraćbu z hieraizacyjaj nacyzmu.
Poŭnaja nazva dakumienta — «Baraćba z hieraizacyjaj nacyzmu, nieanacyzmam i inšymi vidami praktyki, jakija spryjajuć eskałacyi sučasnych formaŭ rasizmu, rasavaj dyskryminacyi, ksienafobii i źviazanaj ź imi nieciarpimaści».
U im utrymlivajecca zaklik procidziejničać usiakamu ŭšanavańniu nacysckaj arhanizacyi SS i ŭsich jaje składanych častak.
Jak vynikaje z rezalucyi, adsutnaść efiektyŭnaha procidziejańnia z boku dziaržaŭ hetych vidach praktyki niesumiaščalna z abaviazalnictvami dziaržaŭ — členaŭ AAN pavodle jaje Statutu.
Upieršyniu rezalucyja była prapanavanaja Rasijaj bolš za 10 hadoŭ tamu. Sioleta 131 delehacyja vykazałasia «za», 3 «suprać» — heta ZŠA, Ukraina i Pałau, i 48 ustrymalisia. Siarod tych, chto ŭstrymaŭsia — bolšaść jeŭrapiejskich krain, Turcyja i Aŭstralija.
ZŠA zaŭsiody hałasujuć suprać hetaj rezalucyi. Bi-bi-si paprasiła prakamientavać historyju z pryniaćciem hetaj rezalucyi prafiesara jeŭrapiejskaha kanstytucyjnaha prava va Univiersitecie Hroninhiena ŭ Niderłandach Dzimitryja Kočanava.
— Čamu ZŠA hałasujuć suprać?
— U ZŠA hałoŭny pryncyp prava — pryncyp svabody słova. Ličycca, što pravilnyja idei i praŭda zaŭsiody zmohuć pieramahčy svaimi arhumientami ŭsiakija ciemrašalskija zajavy. I heta vydatna pracuje ŭžo sotni hadoŭ u Amierycy.
Tamu absalutna niemahčyma vynosić na abmierkavańnie zakony, asabliva na mižnarodnym uzroŭni, jakija mohuć zabaranić u niejkaj stupieni abmierkavańnie važnych histaryčnych padziej. Hetaja rezalucyja supiarečyć Pieršaj papraŭcy da kanstytucyi ZŠA.
— A ź jakoj pryčyny jeŭrapiejskija krainy nie hałasujuć za?
— Jeŭrapiejskija krainy nikoli nie padtrymajuć taki mižnarodny dakumient, tamu što absalutna naturalna, što nacyzm i padobnyja paniaćci źjaŭlajucca paniaćciami asabliva subjektyŭnymi. Heta značyć toje, kaho ličyć nacystam, kaho nazyvać fašystam, jak praviła, zaležyć ad punktu hledžańnia pramoŭcy.
I čamu, u takim vypadku, punkt hledžańnia adnaho ekśpierta maje pieravažać, pavodle zakona, nad punktam hledžańnia druhoha ekśpierta i być zamacavanaj u mižnarodnym pravie?
Uniasieńnie ŭ mižnarodnaje prava lubych zabaronaŭ aktyŭnaha abmierkavańnia padobnych idej budzie faktyčna zabaronaj na histaryčnyja daśledavańni ŭ hetaj halinie.
Miž tym usie tatalitarnyja dziaržavy zaŭsiody majuć na ŭvazie, što śviet našmat praściejšy, čym jon jość nasamreč. Heta admaŭleńnie kompleksnaści śvietu.
— U toj ža čas Ukraina prahałasavała aktyŭna — «suprać», a nie ŭstrymałasia, jak bolšaść jeŭrapiejskich krain.
— Ukraina imkniecca pazicyjanavać siabie jak demakratyju. A sučasnaja demakratyčnaja dziaržava nie moža hałasavać za padobnyja mižnarodnyja dakumienty, bo kožny padobny mižnarodny dakumient źjaŭlajecca faktyčna zabaronaj na abmierkavańnie histaryčnych faktaŭ i takim čynam admaŭleńniem demakratyi.
— A Pałau?
— Pałau, jak praviła, pradaje svaje hałasy, tak što na heta nie varta źviartać uvahu.
— A jakaja siła hetaj rezalucyi?
— Hetaja rezalucyja nie maje siły zakona ni ŭ adnoj krainie i nie budzie mieć. Jana maje tolki siłu maralnaha pierakanańnia. Hienieralnaja asambleja AAN — heta nie parłamient. Navat kali ŭsie krainy prahałasujuć za, usio roŭna heta budzie tolki vyrazam mierkavańnia mižnarodnaj supolnaści.
Tym nie mienš, krainy, jakija padtrymali hetuju rezalucyju, mohuć na jaje asnovie ŭnosić źmieny va ŭłasnaje zakanadaŭstva. A ŭ cełym jana nosić dekłaratyŭny charaktar.
Kamientary