Čym Viktar Marcinovič prapanuje zamianić Jeŭrapiejskija hulni

Fota Voli Aficeravaj
Viktar Marcinovič piša na budzma.by pra toje, čamu kultura ŭ našaj krainie pavinna być u pryjarytecie.
Vinšuju suajčyńnikaŭ: da nas niezaŭvažna padkrałasia jašče adno płanietarnaje spartovaje spabornictva, pra jakoje šyrokija pracoŭnyja masy nidzie, akramia našaha łapika płaniety, ni vucham ni ryłam nie čuli. Znoŭku, miarkujučy pa tranślacyjach, nie samyja zapoŭnienyja trybuny, znoŭku ludzi, da bolu padobnyja na samich spartoŭcaŭ i čalcoŭ ich siemjaŭ, jakich vypuskajuć u efir u jakaści natoŭpu zachodnich balelščykaŭ, što zapałanili stalicu.
Ja za luby varušniak, jaki pryciahaje ŭvahu zamiežža da majoj krainy. Ale lohkaatletyčny matč Jeŭropa — ZŠA nie z hetaha šerahu.
Heta padzieja, jakaja musić pakazać biełaruskim vybarščykam napiaredadni važnych palityčnych padziej, što sistema moža rabić iventy, zdolnyja pryciahvać uvahu zamiežža. I, pakolki toj uvahi nasamreč niama, asnoŭny ŭpor robicca na simulacyju. Kab unutrany hladač byŭ upeŭnieny, što hladzić niešta, da kazytańnia ŭ s***cy cikavaje čałavieku z zabuhorja. I pakolki biełaruskija telekanały ŭ navucy pierakonvańnia niesupastaŭnyja navat z Balivudam (nie kažučy ŭžo pra Halivud), mituśniak pakidaje adčuvańnie niajomkaści.
Kali chvareješ na azartnyja hulni, viedaješ hety stan: ty tolki što prajhraŭ pa-bujnomu, pastaviŭšy na Five Number Bet, i, zamiest taho kab pajści dadomu, pierajmacca dy adsypacca, ty ź niejkich durnych pryčynaŭ znoŭku staviš na Five Number Bet, pryčym hetym razam sapraŭdy apošniaje. Bo tvoj stomleny i rasčaravany mozh čaplajecca za spadzieŭ, što zaraz čamuś spracuje.
Vidavočna, što Jeŭrapiejskija hulni byli hučnaj pijaraŭskaj parazaj. Što adbyłosia ŭ samy nieprydatny momant — akurat napiaredadni važnych palityčnych padziej.
Vidavočna, što Biełaruś — nie samaja bahataja kraina rehijona. Vidavočna, što kali zamiest taho, kab radavacca hulniam, vybarcy pačynajuć padličvać, kolki aparataŭ MRT možna było nabyć za zmarnavanyja na hulni hrošy, heta nie toj efiekt, na jaki ty raźličvaŭ. I voś zamiest taho, kab nazaŭždy zakryć temu našaha harotnaha sportu, toj samy parazny Five Number Bet, ty robiš jašče adnu staŭku. Tudy ž.
Asabliva cikava pry hetym, što hrošy ty staviš nie svaje.
Mnie padabajecca, jak karali minuŭščyny zachaplalisia šachmatami.
Jak Karł Vialiki, Jan Sabieski, Napaleon i inšyja karpieli nad doškami. Jak Frydrych Druhi listavaŭsia z Valteram pieralikam ruchaŭ u zavočnaj partyi. Mnie pryjemna hladzieć u Nacyjanalnym muziei ŭ Vavie na fihury, ułasnaručna vyrazanyja Tadevušam Kaściuškam. Impieratary, uładary, nacyjanalnyja lidary demanstravali svoj rozum. Nie svaju zdolnaść ciskać apanienta na dziudošnym macie. Nie talent zafihačyć šajbaj kamuści ŭ zuby. A rozum. Čamuści mienavita hetaj jakaści ja, naiŭny, čakaju najpierš ad taho, kamu delehuju prava rasparadžacca sabranymi ź mianie padatkami.
Usie tłustyja hady zamiest univiersitetaŭ, novych teatraŭ i halerej budavalisia ladovyja pałacy.
Čamuści finansavańnie kultury navat blizka nie padychodziła da finansavańnia sportu. Jany, zdajecca, sprabavali vychavać nacyju nakačanych betmienaŭ, jakija stanuć viadomyja śvietu tym, što zrabilisia najlepšymi ŭ śviecie pa chakiei. Zaŭvažnych pośpiechaŭ u chakiei my tak i nie dasiahnuli, a voś deficyt hrošaj na kulturu pryvioŭ da taho, što navat na spartovyja spabornictvy siudy nichto nie pryjazdžaje. Bo što heta, Biełaruś?
Pra što?
Jakuju historyju raskaža pra siabie?
Ja ryzykuju atrymać łavinu krytyki ad zaŭziataraŭ, ale skažu što dumaju: sport — heta nadbudova nad kulturaj. Pierad tym jak zajaŭlać, što biełarusy dobra płavajuć krolem ci fajna skačuć na batucie, treba razabracca z tym, chto takija hetyja biełarusy.
Dla siabie razabracca. Tamu treba było ŭ teatr hrošy ŭkładać. U pierakłady biełaruskich knižak na inšyja movy. U vytvorčaść jakasnaha kino, kab my pačali rvać topavyja jeŭrapiejskija fiestyvali, jak heta adbyvajecca, naprykład, z Rumynijaj, pra jakuju 20 hadoŭ tamu nichto ni chalery nie viedaŭ.
Ja chaču pabačyć kandydataŭ u deputaty, jakija buduć cisnuć na rozum. Na toje, jakija biełaruskija knižki viedajuć, kaho z kłasikaŭ čytali, što ź biełaruskaj historyi padajecca im samym važnym. Ja chaču bačyć pravadyroŭ, jakija nie buduć vychvalacca kosnaściu svajho myśleńnia, kastrubavataściu maŭleńnia dy sapierničać u tym, chto skaža najvialikšuju bzduru. Ja chaču pabačyć kardynała Ryšelje, jaki z Atosam hulaje ŭ šachmaty. Ja chaču hanarycca hetymi ludźmi, bo jany razumniejšyja za mianie. Sport davajcie pakiniem na druhoje.
Chočacie žyć doŭha — šukajcie rajon z narmalnymi drevami. Navukoŭcy vyśvietlili, što drevy ratujuć ad infarktaŭ, a hazony mohuć navat naškodzić zdaroŭju
Kamientary