Kali za ŭvieś minuły hod košt minskich kvater na druhasnym rynku zniziŭsia prykładna na 4 %, to tolki za I paŭhodździe hetaha — užo dzieści na 40 %.
Nabyćcio kvatery — napeŭna, adna z samych hałoŭnych pakupak u žycci kožnaha čałavieka. I dla hetaj hałoŭnaj pakupki ciapier vielmi spryjalny čas: ceny značna znizilisia. Kali za ŭvieś minuły hod košt minskich druhasnych kvater zniziŭsia prykładna na 4 %, to tolki za I paŭhodździe hetaha — užo dzieści na 40 %.
Paščasciła tym, chto zmoh da novaha hoda pradać svaju nieruchomaść. Byłyja ŭładalniki «adnapakajovak», krychu dakłaŭšy, stali ščaslivymi haspadarami trochpakajovych kvater. Kali raniej siaredniaja cana za mietr druhasnaj nieruchomasci składała kala 1700—2000 dalaraŭ ZŠA, to siońnia košt prykładna taki. (Źviestki z abjadnanaj haradskoj bazy za lipień.)
Adnapakajoŭki:
«chruščoŭki» — 1379 dalaraŭ za kv. m (siaredniaja cana — 41,4 tysiačy), «brežnieŭki» — 1385 (kala 45 tysiač dalaraŭ), novyja kvatery — 1417 za kv. m (prykładna 55 tysiač dalaraŭ).
«Dvuški»:
«chruščoŭki» — 1271 dalaraŭ za kv.m. (siaredniaja cana — 55 tysiač), «brežnieŭki» — 1333 dalaraŭ za kv. m (kala 62 tysiač), novyja dvuchpakajoŭki — 1358 dalaraŭ za kv.m (dzieści 81 tysiača).
Trochpakajovyja kvatery:
chruščoŭki — 1280 dalaraŭ za kv.m. (prykładna 73 tysiačy dalaraŭ), «brežnieŭki» — 1330 za kv. m (siaredniaja cana — 81 tysiača), novyja — 1183 dalary za «kvadrat» (kala 116 tysiač).
Zrazumieła, lepš za ŭsio pradajucca adna‑ i dvuchpakajovyja kvatery, ciažka — «troški», a čatyrochpakajoŭki cikaviać pakupnikoŭ najmienš. Dobra pradajecca nieruchomaść u Sierabrancy, Łošycy, u rajonie vulicy Jankoŭskaha, praśpiekta Rakasoŭskaha. A ŭvohule, chto ŭ jakim rajonie pryžyŭsia, toj tam i vybiraje dla siabie novaje žyllo.
Minimalnyja ceny na kvatery — u Zavodskim rajonie, jaki ličycca samym nienadziejnym u ekałahičnym płanie.
Va Uruččy nieruchomaść kaštuje krychu bolš. Zachad, Sucharava, Kuncaŭščyna — rajony ź jašče bolš darahimi kvaterami. A voś u Maskoŭskim, asabliva bliz vulicy Rozy Luksiemburh, nieruchomaść tańniejšaja. Zusim niadaŭna «adnušku» ŭ hetych niedarahich rajonach možna było kupić za 30—35 tysiač dalaraŭ. Siońnia takich tannych kvater užo nie zastałosia: usie raskupili. Ciapier realnaja cana adnapakajoŭki — 40—45 tysiač.
Jašče viasnoj pradaŭcy pryhladalisia da situacyi, pryvykali da novych cenaŭ na nieruchomaść. Ciapier užo abjektyŭna aceńvajuć košt svajoj ułasnasci, razumiejuć — adnapakajoŭku za 60 nie varta i vystaŭlać, viedajuć, kab pradać kvateru, patrebna znižać jaje canu da realnaj.
Jak adznačajuć śpiecyjalisty rynku nieruchomasci, siońnia ceny na kvatery zafiksavalisia, spynili svajo znižeńnie. Niekatoryja haspadary «kvadratnych mietraŭ», jakija nie chočuć addavać svaju ŭłasnaść za biascenak, vyrašyli dačakacca lepšych časoŭ. Kamu ž terminova patrebna pradać nieruchomaść — zastalisia na rynku. Jany realna hladziać na ceny, hatovyja tarhavacca i navat, kali znojdziecca pakupnik z «žyvymi» hrašyma — iduć nasustrač, mohuć znizić canu na 2‑5 tysiač dalaraŭ ad pieršapačatkovaj, kab tolki pradać svaju nieruchomaść. (Praŭda, niekatoryja pradaŭcy žyvuć jašče mierkami minułaha hoda i vystaŭlajuć na prodaž svaje «adnapakajoŭki» za 70 tysiač i bolš.)
— Siońnia možna kanstatavać, što apošnija 2‑3 miesiacy ceny amal stabilnyja: rezkaha znižeńnia nie nazirajecca, — kaža dyrektar ahienctva nieruchomasci «Zaharadny dom» Uładzimir Čarnuševič. — Kali i idzie realnaje znižeńnie cany, to kankretna pad pakupnika na kankretnaj kvatery. Kamu patrebna terminova pradać svaju nieruchomaść, toj hatovy isci na ŭstupki; kamu, jak kažuć, nie haryć — trymaje canu. Inšymi słovami, rynak stabilizavaŭsia. A stabilnaść zaŭsiody vyhadnaja i pakupnikam, i pradaŭcam. Jany viedajuć canu, razumiejuć, na što možna različvać, tamu bolš upeŭniena siabie adčuvajuć. Kali ž uvieś čas na rynku nieruchomasci vahanni, niervujucca i pradaŭcy, i pakupniki. Navat majučy nievialikuju sumu hrošaj, čałaviek naŭrad ci rašycca na pakupku, kali nie budzie ŭpeŭnieny va ŭstojlivasci cany abjekta, jaki jon nabyvaje.
Zvyčajna lipień — lepšy pradažny miesiac hoda. Ludzi, što padumvajuć kupić kvateru, pryhladvajucca da svajoj budučaj pakupki jašče ź viasny, pieršy miesiac leta — čas aktyŭnych pošukaŭ, a ŭžo ŭ lipieni čałaviek «saśpiavaje» dla nabyćcia nieruchomasci. Hatovyja novabudoŭli taksama lepš pradajucca ŭ lipieni i ŭ kastryčniku.
Ale sioleta, napeŭna, žnivień‑vierasień buduć samymi «ŭdarnymi» miesiacami pa prodažy: u sioletniaha siezona jość adna asablivaść, nie ŭłascivaja minułym hadam, i pryčyna nie tolki ŭ finansavym kryzisie, jaki istotna paŭpłyvaŭ na rynak nieruchomasci.
— Tak skłałasia, što ŭ hetym hodzie ŭ škołach — dva vypuski, — kaža Uładzimir Hieorhijevič. — Šmat inšaharodnich učarašnich školnikaŭ stanie (a niekatoryja ŭžo stali) studentami staličnych instytutaŭ ci technikumaŭ. Usich achvotnych navučalnyja ŭstanovy nie zmohuć zabiaśpiečyć internatami. Niekatorym daviadziecca zdymać žyllo.
Siońnia vialiki pracent inšaharodnich baćkoŭ z‑za tannasci nieruchomasci hatovyja kupić dla svaich dziaciej kvateru, kab syn ci dačka atrymali minskuju rehistracyju i paśla vučoby raźmierkavalisia ŭ stalicu. Praź piać hadoŭ, pakul dzicia budzie vučycca i žyć u kvatery, jana padaražeje. Nabyćcio takoj ułasnasci — niebłahoje ŭkładańnie hrošaj. Inšaharodnija baćki kuplajuć, u asnoŭnym, adnapakajovyja kvatery. A toj, chto pradaŭ hetuju kvateru, dadaŭšy hrošaj, pierajazdžaje ŭ dvuchpakajovuju, były haspadar «dvuški» — u «trošku»… Inšymi słovami, nieruchomaść pradajecca pa łancužku. Źmianiajuć kvateru na mienšuju tyja, kamu ciažka płacić kamunalnyja, terminova patrebny hrošy na niejkija svaje mety. Niekatoryja biaruć kredyty na spažyvieckija patreby, pradajuć svaju nieruchomaść i kuplajuć kvatery bolšaj płoščy. Rynak ažyviŭsia. Ale heta asablivaść sioletniaha siezona.
— U studzieni‑lutym‑sakaviku vielmi adčuvałasia, što rynak staić, — praciahvaje dyrektar ahienctva nieruchomasci. — A siońnia za košt «inšaharodnich» hrošaj adbyŭsia šturšok. Dumaju, takaja tendencyja zachavajecca da novaha hoda. Potym znoŭ čakajecca zacišša. Zimoj, zvyčajna, i ŭ dobryja hady, da kryzisu, na rynku nieruchomasci byŭ štyl. U hety čas u ludziej mienš hrošaj: za leta‑vosień, u čas vodpusku, jany dobra traciacca.
Što budzie z canoj na kvatery dalej, pa prahnozach śpiecyjalistaŭ, zaležyć i ad zabudoŭščykaŭ novaha žylla. Kali jany jakim‑niebudź čynam zmohuć patannić svaje zatraty na budaŭnictva i prapanujuć kvatery, skažam, pa 800 dalaraŭ za «kvadrat», tady adhukniecca i papaŭzie ŭniz cana i na b/k žyllo.
— Pakul idzie tendencyja «ŭ minus»: nieruchomaść tańnieje. Mnohija pytajucca, kali ž budzie «dno».
Miarkuju, toje samaje «dno» budzie ŭžo ŭ studzieni‑lutym hetaha hoda, — prahnazuje Uładzimir Čarnuševič. — Tady čakajecca samy pik znižeńnia cenaŭ.Paśla hetaha popyt i deficyt prapanoŭ vykličuć pavolny, ale rost. Tamu čałavieku, jaki choča pradać svaju nieruchomaść, lepš rabić heta ciapier. A pakupnikam, kali kvatera patrebna terminova, taksama nie maje sensu ciahnuć z pakupkaj, bo chutka takoha vybaru ŭžo nie budzie. Kamu ž «nie haryć» — lepš dačakacca zimy. Praŭda, isnuje vierahodnaść, što tady ŭžo daviadziecca zadavolvacca tym, što zastałosia, napeŭna, nie samym lepšym.
Pradaviec i pakupnik — heta zaŭsiody supraćlehłyja baki, adzin choča daražej pradać, a druhi — tańniej kupić. Kali ŭładalnik znachodzić achvotnika kupić jaho nieruchomaść, to adrazu zhodny na ŭsie ŭmovy, a paśla atrymańnia hrošaj zdarałasia, što niekatoryja byłyja haspadary navat ručki ź dźviarej vykručvali, kab ničoha lišniaha nie pakinuć va ŭžo nie svajoj ułasnasci. Dla ludziej, jakija sutykajucca z nabyćciom kvatery ŭpieršyniu, składanasci mohuć vyklikać samyja prostyja, na pieršy pohlad, rečy: kali pieradavać hrošy, jak upeŭnicca ŭ ich sapraŭdnasci. Kali jość pasiarednik pamiž pakupnikom i pradaŭcom, jaki adlustruje ŭsie pažadanni i patrabavanni abodvuch bakoŭ na papiery ŭ vyhladzie dahavora, stanovicca praściej. Da taho ž strachavy polis, u vypadku sudovaj sprečki, zastrachuje čałavieka i pakryje jaho raschody, kali ździełka budzie pryznana niesapraŭdnaj.
— Kali my praviarajem kvateru dla prodažu, napeŭna, baimsia dzieści pamylicca bolš za klijentaŭ, — pryznajecca dyrektar ahienctva nieruchomasci. — U vypadku pamyłki z našaha boku, strachavy polis pakryje sumu hramadzianinu, a strachavaja arhanizacyja pradjavić rehresny isk nam za toje, što my nie naležnym čynam praviali pravierku dakumientaŭ, nie vyvučyli historyju kvatery. Ludzi, kali nabyvajuć žyllo, chočuć być spakojnymi, viedać, što kvatera «čystaja», nichto na jaje nie budzie pretendavać. I ahienctva heta harantuje. U nas prykładna dva razy na tydzień kuplajuć nieruchomaść rasijanie. Patrebna bačyć, jak jany vyčytvajuć dahavory, starajucca nie prapuscić ni adnoj litary, słova. U ich patałahičny strach zastacca biez hrošaj i kvatery. Našy biełarusy ŭ hetym płanie spakojnyja, jany viedajuć, što na rynku žorstki paradak, ich nie padmanuć.
Što ni kažy, ale ciapier vielmi ciažka kupić ci pabudavać kvateru biez dapamohi kredytaŭ. Jašče niadaŭna hrošy na budaŭnictva i pakupku nieruchomasci vydavali vosiem biełaruskich bankaŭ: Biełarusbank , Biełhazprambank, Bielinviestbank, Biełrasbank, BPS‑bank, Priorbank, Biełźniešekanambank, Parytetbank. Siońnia situacyja kryšku źmianiłasia.
Jak viadoma, z 28 lipienia da 1 studzienia 2011 hoda biełaruskija banki nie buduć vydavać kredytaŭ fizičnym asobam u zamiežnaj valucie.U suviazi z hetym try z vyšejpieraličanych bankaŭ — Biełhazprambank, Priorbank i Biełrasbank — časova spynili vydaču hrašovych srodkaŭ na nabyćcio i budaŭnictva žylla. U Biełrasbanku raskazali, što ciapier vydajuć tolki spažyvieckija kredyty, raspracoŭvajecca aŭtakredytavańnie, a davać hrošy na nieruchomaść u najbližejšy čas nie płanujecca.
Biełźniešekanambank vydaje kredyty na nieruchomaść tolki na ahulnych umovach, pad 26 pracentaŭ hadavych. U Biełarusbanku, Bielinviestbanku i BPS‑banku, akramia kredytu na ahulnych umovach, hrošy mohuć atrymać i tyja, kamu patrebna palapšeńnie žyllovych umoŭ: pad 17 pracentaŭ hadavych ad 70 da 80 pracentaŭ ad ahulnaha koštu kvatery. Suma kredytu zaležyć ad dachodu kredytaatrymalnika. Parytetbank kredytuje tolki piarvičny rynak (novyja kvatery) pad 18 pracentaŭ hadavych da 70 pracentaŭ ad ahulnaha koštu nieruchomasci. Bielinviestbank, kali dazvalaje dachod, moža prakredytavać da 80 pracentaŭ ad ahulnaha koštu žylla, Biełarusbank — da 75 pracentaŭ.
BPS‑bank čałavieka, jaki stajaŭ na ŭliku pa palapšenni žyllovych umoŭ nie mienš za piać hadoŭ, moža prakredytavać da 70 pracentaŭ ad ahulnaha koštu nieruchomasci. Astatnija mohuć različvać tolki na toje, što prakredytujecca 15 kv. mietraŭ na adnaho čałavieka. U kožnym kankretnym vypadku vyličvajecca indyvidualnaja suma kredytu.
Akramia taho, Nacyjanalny bank da kanca hoda zbirajecca znizić staŭku refinansavańnia z 14 da 12 pracentaŭ, a značyć — stanuć bolš dastupnyja i kredyty.
Maja znajomaja, kab kupić kvateru, u žniŭni minułaha hoda ŭziała kredyt u Biełrasbanku.
Adnapakajoŭka, jakuju jana chacieła kupić, kaštavała tady 67 tysiač dalaraŭ.
Bank davaŭ kredyt u zamiežnaj valucie na 15—20 hadoŭ pad 12 pracentaŭ hadavych da 90 pracentaŭ ad ahulnaha koštu žylla. Žančyna skarystałasia takim kredytam, bo ŭłasnych źbieražeńniaŭ u jaje było nie bolš za 10 tysiač dalaraŭ. Praz paru miesiacaŭ, jak viadoma, kvatery vielmi patańnieli, a dalar paśla novaha hoda staŭ kaštavać bolš. U vyniku ciapier maja znajomaja kožny miesiac płacić 622 dalary pa kredycie, što składaje bolš za jaje zarpłatu. Žyvuć na zarobak muža. Žančyna raskazała, što davoli šmat ludziej ź jaje raboty taksama kupili kvatery, jakija potym vielmi i vielmi patańnieli. Što budzie dalej i jak žyć, kali naprykład, skarocicca zarpłata muža, maja znajomaja navat nie ŭjaŭlaje, jak i tyja ludzi, jakim nie paščasciła kupić takija darahija kvatery.
Kamientary