Zakryćcio miežaŭ nielha ličyć efiektyŭnym mietadam upłyvu na režym Łukašenki — polski ekśpiert

Stvaralnik Uschodniejeŭrapiejskaha demakratyčnaha centru Pavieł Kazanecki miarkuje, što Łukašenka straciŭ svaju subjektnaść i pakul tak, to i palityka datyčna jaho musić być adpaviednaj.

Alaksandr Łukašenka. Fota: Ramil Sitdikov / Pool Photo via AP

«Naš upłyŭ na ŭschodniuju palityku naohuł, ale pierš za ŭsio, viadoma, na Biełaruś na samoj spravie ciapier nulavy», — zajaviŭ Pavieł Kazanecki, polski ekśpiert pa Biełarusi ź vialikim stažam pracy, u padkaście «Raport Międzynarodowy» na Onet Audio.

Pa słovach ekśpierta, zakryćcio miežaŭ nielha ličyć efiektyŭnym mietadam upłyvu na režym Łukašenki. Na jaho pohlad, bolš efiektyŭna na režym moža paŭpłyvać Kitaj:

«Zakryćcio miažy taksama nie mietad upłyvu. Heta, viadoma, niejki mietad upłyvu, ale my pavinny ŭśviedamlać, što my dakładna nie ŭ stanie ŭpłyvać na palityčnyja źmieny ŭ hetaj krainie, my nie ŭ stanie na samoj spravie budavać niejkaje doŭhaterminovaje ŭździejańnie.

My chutčej reahujem na padziei ŭ hetaj krainie, čym upłyvajem na ich. Adziny sposab paŭpłyvać — heta praz razmovy z tymi ž kitajcami, što, napeŭna, krychu spracavała apošnim časam».

Adzinaje, što zastajecca ŭ mahčymaściach Polščy, heta «simvaličnaja» padtrymka biełaruskaj apazicyi.

Sustreča Śviatłany Cichanoŭskaj ź ministram zamiežnych spravaŭ Polščy Radosłavam Sikorskim padčas Samitu NATA ŭ Vašynhtonie, lipień 2024 hoda. Fota: Pres-słužba Ofisa Cichanoŭskaj 

Pry hetym jon źviartaje ŭvahu, što Rasija dziejničaje značna šyrej:

«Rasijanie ŭ Biełarusi svaju, moža nie apazicyju, ale svaje ruchi stvarajuć, svaje aktyvy majuć. Pierš za ŭsio rasijanie ŭ Biełarusi stvaryli vialikuju sietku tak zvanych «ruskich damoŭ». Heta sietka, jakaja ŭździejničaje na hramadstva, jakaja finansuje niaŭradavyja arhanizacyi, prarasijskija.

I heta taksama sposab uździejańnia na samoha Łukašenku, amal što źnizu, praz tuju častku hramadstva, jakaja bolš prarasijskaja i dla jakoj Pucin bolšy aŭtarytet, čym Łukašenka».

Źmieny ŭ Biełarusi mahčymyja tolki paśla źmien u Rasii?

Analizujučy mahčymyja źmieny, ekśpiert adznačaje, što pieramieny ŭ Biełarusi pačnucca z Rasii:

«Usio, što adbyvajecca na ŭschodzie, nie viečnaje. I my chutčej dažyvajem zaraz da niejkich vialikich pieramien, źmien, jakija pačnucca z Rasii. (…) Biezumoŭna, u Biełarusi, kali pačnucca źmieny ŭ Rasii, jany taksama pačnucca i ŭ hetaj krainie. (…) Kali Uładzimir Pucin u adzin cudoŭny dzień adpravicca ŭ druhoje vymiareńnie, to tady moža štości źmianicca, to stabilnaść Łukašenki budzie padarvanaja».

Pry hetym jon prahnazuje, što hetyja pieramieny buduć unutryrežymnymi i chutčej tatalitarnymi:

«Ja dumaju, što pieramieny pačnucca ŭnutry samoha režymu. Heta značyć, što pryjduć tyja, chto jość jaho častkaj, a značyć, heta dakładna nie buduć demakratyčnyja pieramieny».

Na dumku Kazaneckaha, režymy Łukašenki i Pucina źjaŭlajucca piersanalnymi, i adychod mocnych lidaraŭ pryviadzie da niestabilnaści:

«Užo nie budzie ludziej z takim aŭtarytetam, jak u Pucina, i nie budzie takoj asoby, jak Łukašenka. <…> Mnie zdajecca, što jany nie ŭ stanie pieraŭtvarycca ŭ novuju sistemu biez takoha palityčnaha lidara».

Pavieł Kazanecki. Skryn videa: onet / YouTube

Na dumku Kazaneckaha, Polšča pavinna być paśladoŭnaj:

«Kali my na praciahu mnohich hadoŭ imknulisia padtrymlivać prademakratyčnyja siły ŭ Biełarusi, niahledziačy na ​​roznyja sproby kamunikacyi z Łukašenkam, ekanamičnaha supracoŭnictva, to my ŭsio ž taki pavinny padtrymlivać hetuju apazicyju. (…) A dla takich ludziej, jak, naprykład, spadar Łatuška, źniaćcie achovy i šapki polskich słužbaŭ, jakija harantujuć u hety momant biaśpieku, u tym liku, spadara Łatuški, nu, aznačała b, nasamreč, śmiarotny prysud».

Kazanecki padkreślivaje, što «biełaruskija śpiecsłužby, jak i rasijskija śpiecsłužby, uvieś čas aktyŭna dziejničajuć na terytoryi Polščy». A 2020 hod «byŭ nie tolki vyhnańniem apazicyi z krainy, ź Biełarusi, ale i takim ža vyhnańniem vielizarnaj chvali špijonaŭ».

Na dumku Kazaneckaha, Litva da vajny va Ukrainie mieła inšy, bolš prahmatyčny padychod da Minska, u paraŭnańni z polskaj palitykaj cisku:

«Litoŭcy mieli trochi inšy padychod da Biełarusi až da momantu pačatku vajny va Ukrainie. […] A litoŭcy zaŭsiody rabili biznes z Łukašenkam. Tak, jany ŭ asobnyja momanty padtrymlivali apazicyju, naprykład, kali kandydatam byŭ Milinkievič, ale ŭ cełym — zaŭsiody byli za viadzieńnie biznesu z Łukašenkam».

Pavodle jaho, heta źmianiłasia tolki paśla pačatku vajny:

«Paśla ŭvarvańnia va Ukrainu Litva i my apynulisia pierad vybaram pamiž žyćciom i śmierciu. Litoŭcy pryjšli da vysnovy, što ŭžo niama z kim razmaŭlać. I ja taksama — ja šmat hadoŭ kazaŭ: «Razmaŭlać z Łukašenkam», a ciapier nie baču ŭ hetym sensu».

Kazanecki ličyć, što Łukašenka straciŭ svaju subjektnaść:

«Litoŭcy ŭžo traktujuć Biełaruś jak častku Rasijskaj Fiederacyi ŭ vajskovym sensie. Jon straciŭ subjektnaść. I ciapier navat ciažka dumać pra niejkija razmovy. Usie hetyja hiešefty, kab ekspart išoŭ praź ich port, užo małaznačnyja. Heta drobiaź».

Čamu ž tady z Łukašenkam razmaŭlaje Tramp?

Kazanecki zaŭvažaje, što adnačasova Tramp viadzie pieramovy z Pucinym, tamu heta chutčej sproba «znajści jašče adzin kanał kantaktu z režymam Pucina»:

«Łukašenka tut moža być adnym z hetych kanałaŭ. Ale nie jak samastojny subjekt — chacia mnohija žurnalisty tak heta interpretujuć», — davodzić ekśpiert.

Kamientary da artykuła