Samy vysoki ŭ śviecie čałaviek — biełarus! — fota
Hetaha čałavieka, jaki naradziŭsia niedaloka ad Viciebska, biezumoŭna, viedajuć va ŭsim śviecie. Choć, moža, i nie adrazu ŭspomniać jaho proźvišča.
Kali b jon byŭ našym sučaśnikam, adnaznačna byŭ by zaniesieny ŭ knihu rekordaŭ Hinesa.
U siaredniaj škole vioski Staroje Siało Viciebskaha rajona, jakoj užo bolš za 155 hadoŭ, jość unikalnaja ekspazicyja. U pryvatnaści, łožak daŭžynioj 2 mietry 65 santymietraŭ, šyrynioj — 1 mietr 20 santymietraŭ. Ale ž i hetaha było mała ŭładalniku nazvanaj «kanstrukcyi». Adpačyvaŭ na łožku takich hihanckich pamieraŭ lehiendarny vielikan Fiodar Andrejevič Machnoŭ, jaki rodam z hetych miaścin.U jaho botach lohka chavalisia małyja dzieci, bo stupnia Machnova była daŭžynioj bolej za 50 santymietraŭ. Dziaciej jon vielmi lubiŭ (cukierki daryŭ dy roznyja suvieniry rabiŭ z padkoŭ), lubiŭ i ŭsich ludziej naohuł, moh pažartavać
Hety čałaviek, jak śviedčać samyja roznyja krynicy, byŭ vyšynioj 2 mietry 85 santymietraŭ, a vahoj — za 180 kiłahramaŭ! Naradziŭsia jon letam 1878 hoda na chutary kala vioski Kaściuki (ciapier maje narodnuju nazvu Vielikanaŭ chutar), što niedaloka ad Staroha Siała.Pamior vielikan u
Ale ž, jak upeŭnieny tutejšyja krajaznaŭcy, rost, ukazany tut (kali pieravieści aršyny i viarški ŭ znajomyja nam adzinki vymiareńnia, atrymajecca 254 santymietry) niapravilny, bo takim Machnoŭ byŭ tolki ŭ junactvie. A darevalucyjnyja ekśpierty nastojvali mienavita na 285 santymietrach. I heta paćviardžajuć publikacyi časopisaŭ i haziet tych, užo dalokich, časoŭ.
U školnym muziei bieražliva zachoŭvajucca tysiačy ekspanataŭ,jakija pryśviečany krajaznaŭstvu. Duša i muza, zasnavalnica muziejnaj ekspazicyi Marharyta Juškievič pa adukacyi — nastaŭnik historyi i hieahrafii. Hadami jana pierapisvałasia z samymi roznymi navukovymi i muziejnymi ŭstanovami, u tym liku i zamiežnymi. Jak i z naščadkami Machnova, jakija žyvuć u roznych krainach.
Jak staŭ viadomym na ŭvieś śviet viaskovy chłopčyk, jaki ŭ ciažkich spravach ludziam dapamahaŭ, na pana pracavaŭ? Jość źviestki pra toje, što ŭ žniŭni
kali sialanie z Kaściukoŭ, u tym liku i vielikan, pryjechali ŭ Viciebsk handlavać jabłykami, pra vielmi vysokaha chłopca raskazali ŭładalniku cyrka, jaki tut hastralavaŭ. U vyniku naš ziamlak abjechaŭ šmat krain, žycharoŭ jakich vielmi ździŭlali jaho rost i siła.
Francuzski bijołah Žan Rastan u knizie «Žyćcio» paviedamlaje, što viasnoj 1905 hoda za miažoj pabyvaŭ hihant Machnoŭ. Rost jaho… 2,85 mietra, vaha 182 kiłahramy. Daŭžynia jaho dałoni — 32 santymietry, a stupni — 51 santymietr.
Padčas zamiežnych hastrolaŭ biełaruski vielikan sustrakaŭsia i z karalami, i z vyšejšymi duchoŭnymi asobami. I zarabiŭ niekalki tysiač rubloŭ — dla sielanina ŭ toj čas suma nievierahodnaja. A pa inšych źviestkach, i nie vielmi vialikija hrošy pryvioz dadomu, bo padmanvali jaho tahačasnyja «pradziusary». Tamu potym znoŭ pajechaŭ hastralavać, ale ž užo jak čałaviek siamiejny.
Jaho kachanaja žonka, miascovaja nastaŭnica Jefrasińnia Lebiedzieva była značna nižejšaja, ale ž… krychu vyšejšaja za dva mietry.Naradziła jana jamu troch synoŭ i dźviuch dačok… Stali jany, kali vyraśli, vysokimi — baskietbalisty b pazajzdrościli, ale nie vielikanami (rostam kala dvuch mietraŭ).
Ad čaho dakładna pamior Machnoŭ, nieviadoma.Samaja vierahodnaja viersija: čyściŭ nieadnojčy rečku Zaronaŭku ad kamianioŭ, dy nohi chvareli jašče ź dziacinstva, a niezadoŭha da śmierci časta pryčyniali pakuty lohkija…
UUdava pahadziłasia na heta za piać tysiač rubloŭ. (Dla paraŭnańnia, chleb tady kaštavaŭ kapiejki.) Škilet vyvučali ŭ Akademii navuk. Kudy jon źnik, padčas akupacyi Minska fašystami, — nieviadoma.1930-ja , kali jaho syn Radamir vučyŭsia na miedyka ŭ Minsku, stała viadoma, što jon syn taho samaha Machnova. Prapanavali jamu pradać škilet baćki.
Na žal,
pakul što nie staŭ Vielikanaŭ chutar miekkaj dla turystaŭ.A, napeŭna, znajšłosia b šmat achvotnych pryjechać siudy. Navat u Viciebsku, ad jakoha rehularna ŭ Staroje Siało kursiruje hramadski transpart, nie ŭsie viedajuć pra hety biełaruski cud. Jość čym zaniacca turystyčnym firmam.
Padnavić by pomnik dy znoŭ dać chutaru žyćcio… U vyniku na Viciebščynie mahła b źjavicca ŭnikalnaja turystyčnaja zona ŭ honar pamiaci ab samym vysokim čałavieku ŭ śviecie. Taho ž słavutaha Miunchhaŭziena, naprykład, vielmi šanujuć ziemlaki. Dy i hrošy zarablajucca na jaho imieni. I my mahli b atrymlivać dyvidendy, dziakujučy stvareńniu «vielikanskaj» infrastruktury.
Pahražaŭ vajskoŭcam raskryć, chto ź ich homaseksuał, kab vypytać sakrety i pradać Ukrainie. Voś za što adyjozny funkcyjanier BRSM atrymaŭ 17 hadoŭ kałonii
Kamientary