Hramadstva2828

Ajciec Juryj Załoska: Biełaruskaja mova nie sastupić pazicyj

Pravasłaŭnyja śviatary abmierkavali los biełaruskaj movy.

Biełaruskaja pravasłaŭnaja carkva prezientavała šerah biełaruskamoŭnych vydańniaŭ, što vyjšli apošnim časam. Na śpiecyjalnaj kanfierencyi śviatary ŭ prysutnaści žurnalistaŭ abmierkavali ŭzajemaadnosiny biełaruskaj movy i carkvy, havorka zajšła taksama pra pikiet Hienika Łojki i biełaruskamoŭnyja nabaženstvy.

«Najbolš šyroka biełaruskaja mova ŭ carkvie vykarystoŭvałasia ŭ 60-ja i 70-ja hady. — kaža kliryk Śviata-Duchavaha kafiedralnaha sabora Minska Sierhij Hardun.
— Kali mnie było dziesiać, u maim siale ja amal nie čuŭ rasijskaj movy, niekatoryja z žycharoŭ pa-rasijsku nie razmaŭlali ŭvohule. I śviatary taksama karystalisia biełaruskaj. U 1981 hodzie ja pačuŭ pra adzinaha ŭ Biełarusi ksiandza, jaki słužyć pa-biełarusku, Uładzisłava Čarniaŭskaha. Ja pajechaŭ da jaho, sustreŭsia ź im, jon mnie pakazaŭ zapisku, dzie adzin ź miascovych žycharoŭ pisaŭ na łamanaj polskaj, što jeździć kaścioł u inšy horad, bo tut ksiondz čytaje pa-biełarusku, jak u pravasłaŭnym chramie».

Pavodle ajca Sierhija, najbolšy ŭzdym biełaruskaj movy ŭ carkvie adbyŭsia ŭ 90-ja, kali pačała źmianiacca śviadomaść hramadstva.
Sam ajciec Sierhij dahetul pravodzić liturhii pa-biełarusku i kaža, što pravasłaŭnyja knihi ŭ pierakładzie karystajucca vialikim popytam. Sierhij Hardun pierakłaŭ «Malitvasłoŭ», pieravydańnie jakoha źjaviłasia niadaŭna, pašyranaje tryma kanonami, pradmovaj i dadatkovymi malitvami.

BPC dała spravazdaču pa vypuščanych apošnim časam biełaruskamoŭnych knihach — čatyry Jevanhielli, bohasłužebnaje «Śviaščennaje Jevanhielle», «Malitvasłoŭ», «Bažestviennaja Liturhija Iaana Załatavustaha» i «Malebien za biełaruski narod z Akafistam sv. Vilenskim mučanikam».

Sustreču vioŭ sakratar Biblejskaj kamisii BPC Ivan Čarota, jaki ŭ svajoj pramovie vyrašyŭ abvierhnuć dla ŚMI dva stereatypy: što nivodnaja kanfiesija ŭ Biełarusi biełaruskaj movaj jak asnoŭnaj nie karystajecca i što carkva mała pierakładaje na biełaruskuju movu — tut spadar Čarota ličyć hałoŭnym nie chutkaść, a jakaść. Pieravydańnie Jevanhiella, jakoje źjaviłasia ŭ 1991 hodzie, naličvaje dźvie tysiačy pravak. Kožnaja kniha, jakaja pieravydajecca carkvoj, prachodzić praz praŭki, kolkaść jakich vymiarajecca sotniami. Čarota zhadaŭ słovy Fiłareta pra toje, što kali dva čałavieki prosiać pravodzić nabaženstva pa-biełarusku, treba pravodzić pa-biełarusku.

Adnak ci stanie biełaruskaja mova aktualnaj praz carkvu? Ijerej Juryj Załoska, kliryk Śviata-Pietra-Paŭłaŭskaha sabora ŭ Minsku, ličyć, što stan, u jakim znachodzicca mova, zaležyć ad hramadstva, i pryhadvaje niadaŭni pikiet Hienika Łojki:

«Ja viedaju skulptara Łojku asabista. Maje dzieci taksama vučacca ŭ toj himnazii. Łojka pratestavaŭ suprać cyrkulara, pavodle jakoha nastaŭniki sami mohuć abirać movu, na jakoj vykładać. Zastałasia tolki 23-ja himnazija. Tamu aptymistam nie dazvalaje być rečaisnaść, — kaža ajciec Juryj. — Ale ja ŭpeŭnieny, što biełaruskaja mova nie sastupić pazicyj, my bačym heta pa internecie, dzie joj karystajucca».

Śviatary z Hrodna i Ivianca (apošni, pavodle słovaŭ nastajaciela carkvy prp. Jeŭfrasińni Połackaj Viktara Pierahudava, viadomy nie tolki «bambardziroŭkaj miadźviedziami») kažuć, što ŭ ich rehijonie moŭnaja situacyja chutčej aptymistyčnaja. Iznoŭ paŭtarajecca teza pra toje, što

stereatyp «tolki kaścioł molicca pa-biełarusku» niapravilny, u Iviancy pieršy kłas pravasłaŭnaj carkoŭnaj škoły vučycca pa-biełarusku.

Padvioŭ rysu ŭ sustrečy staršynia Bractva ŭ honar Vilenskich mučanikaŭ u Minsku Mikałaj Matrunčyk, jaki skazaŭ, što, z adnaho boku, dobra, što pa-biełarusku vychodziać pravasłaŭnyja knihi, adnak nakład u ich nievialiki — u «Malitvasłova» tolki tysiača asobnikaŭ, a nabaženstvy ŭ Kałožy pa-biełarusku prachodziać raz na miesiac. I

ci nie varta carkvie dbać pra zachavańnie movy? U adkaz śviatary pryviali cytatu z ajca Alaksandra Nadsana, jaki kazaŭ, što carkva musić zajmacca vyklučna duchoŭnymi spravami.

Tady spadar Matrunčyk zaŭvažyŭ, što zadača biełaruskamoŭnych śviataroŭ na nastupny hod, padčas śviatkavańnia 1025-hodździa chryščeńnia Rusi, pakazać, što pravasłaŭnaja viera — nasamreč multykulturnaja.

Kamientary28

Ciapier čytajuć

U čym pryčyna niezadavolenaści žycharoŭ mikrarajona Lebiadziny ŭ Minsku? Voś što nasamreč tam płanavali budavać

U čym pryčyna niezadavolenaści žycharoŭ mikrarajona Lebiadziny ŭ Minsku? Voś što nasamreč tam płanavali budavać

Usie naviny →
Usie naviny

Babaryka: Kali b my pieramahli — vajny va Ukrainie nie było b66

Babaryka vybačyŭsia za svaje słovy pra Kraŭcova i skazaŭ, što jaho mahli niapravilna zrazumieć13

«Słava žyvie try miesiacy?» Toj samy Ihar z Threads, jaki išoŭ buchim dadomu, daŭ vialikaje intervju4

Karony z kardonu i kakošniki, ale zusim nie tyja. Jak biełaruskija sialanki pierajmali kniahiń na viasielli4

Tramp: Kali NATA admovicca dapamahać z Armuzskim pralivam, Aljans čakaje «vielmi drennaja budučynia»19

«Oskar-2025»: «Bitva za bitvaj» nazvany najlepšym filmam1

Adzin nazalny sprej suprać hrypu, COVID i pnieŭmanii? Voś što raspracavali navukoŭcy

Aryna Sabalenka vyjhrała turnir u Indyjan-Uełsie7

Pamior viadomy batanik Arkadź Skuratovič

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

U čym pryčyna niezadavolenaści žycharoŭ mikrarajona Lebiadziny ŭ Minsku? Voś što nasamreč tam płanavali budavać

U čym pryčyna niezadavolenaści žycharoŭ mikrarajona Lebiadziny ŭ Minsku? Voś što nasamreč tam płanavali budavać

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić