Zialenski prapanavaŭ novaje kiravańnie rehijonami. Biez asablivaha statusu Danbasa

U paniadziełak na sajcie Viarchoŭnaj Rady Ukrainy byŭ apublikavany tekst zakonaprajekta prezidenta Uładzimira Zialenskaha ab decentralizacyi ŭłady ŭ krainie. Pra toje, što Zialenski ŭnios taki zakonaprajekt u parłamient, stała viadoma ŭ piatnicu. Prajekt zakona «Ab uniasieńni źmianieńniaŭ u Kanstytucyju Ukrainy (adnosna decentralizacyi ŭłady)», jak tłumačycca ŭ tłumačalnaj zapiscy, nakiravany na abnaŭleńnie miascovaha samakiravańnia i arhanizacyju administracyjna-terytaryjalnaha ŭładkavańnia ŭ adpaviednaści z patrabavańniami Jeŭrapiejskaj chartyi miascovaha samakiravańnia, piša RBK.
Źmieny patrebnyja, bo ŭ ciapierašniaj sistemie jość niedachopy, jakija ŭskładniajuć dakładny padzieł paŭnamoctvaŭ pamiž miascovymi orhanami vykanaŭčaj ułady i orhanami miascovaha samakiravańnia, u pryvatnaści, adbyvajecca dubliravańnie ich paŭnamoctvaŭ, što niehatyŭna ŭpłyvaje na ziamielnyja i biudžetna-finansavyja adnosiny, havorycca ŭ tłumačeńni. Siarod niedachopaŭ ciapierašniaj sistemy taksama nazvanyja praźmiernaja centralizacyja ŭłady i adziaržaŭleńnie miascovaha samakiravańnia, jakoje ŭ vyniku faktyčna padmianiajecca centralizavanym miechanizmam dziaržaŭnaha kiravańnia praź miascovyja dziaržaŭnyja administracyi, paznačana ŭ dakumiencie. Takoje stanovišča destabilizuje situacyju ŭ rehijonach.
Dla palapšeńnia situacyi prezident Zialenski prapanuje ŭvieści novy administracyjny padzieł Ukrainy — abščyna (hramada), akruha, vobłaść i asobna Aŭtanomnaja Respublika Krym.
Prapanujecca taksama zasnavać novuju pasadu — prefiekta, jaki źjaŭlajecca pradstaŭnikom dziaržavy ŭ akruhach i abłaściach, a taksama ŭ Kijevie. Zadača prefiekta — ažyćciaŭlać nahlad za vykanańniem Kanstytucyi i zakonaŭ Ukrainy abranymi orhanami miascovaha samakiravańnia. Prefiekta pryznačaje na pasadu i vyzvalaje ad pasady prezident pa pradstaŭleńni ŭrada. Termin paŭnamoctvaŭ prefiekta raźličany na try hady.
U abłaściach i akruhach uładu ažyćciaŭlajuć akruhovaja i abłasnaja rady i ich vykankamy. Hetyja rady pryznačajuć i zvalniajuć kiraŭnika vykankama i pa jaho pradstaŭleńni farmujuć skład hetaha orhana. Prapanujecca na kanstytucyjnym uzroŭni vyznačyć, što prava hołasu na vybarach kiraŭnika hramady, deputataŭ rady hramady majuć dziejazdolnyja žychary adpaviednaj hramady, jakija pastajanna pražyvajuć na jaje terytoryi i dasiahnuli na dzień praviadzieńnia vybaraŭ 18 hadoŭ. Abrańnie staršyni akruhovaj i abłradaŭ adbyvajecca na asnovie ratacyi, a termin paŭnamoctvaŭ staršyni składaje adzin hod.
U zakonaprajekcie padkreślivajecca, što jon nie supiarečyć artykułu 2 Kanstytucyi, jaki dekłaruje ŭnitarnuju formu dziaržaŭnaha ładu Ukrainy.
Decentralizacyja nie aznačaje «pasłableńnia centralnaj ułady ŭ takich pytańniach, jak abarona, źniešniaja palityka, nacyjanalnaja biaśpieka, viaršenstva prava, zachavańnie pravoŭ i svabod čałavieka», padkreślivajecca ŭ tłumačalnaj zapiscy.
Prapanavanyja Zialenskim źmieny ŭ cełym supadajuć z prapanavanymi i navat pryniatymi ŭ pieršym čytańni ŭ 2015 hodzie inicyjatyvami jaho papiarednika na pasadzie prezidenta Piatra Parašenki.
U ciapierašnim zakonaprajekcie taksama niama nijakich ukazańniaŭ na mahčymaje pradastaŭleńnie asablivaha paradku kiravańnia Danbasam.
Kamientary