Namieśnica staršyni Zhurtavańnia biełarusaŭ śvietu «Baćkaŭščyna» Nina Šydłoŭskaja abviarhaje zajavy Uładzimiera Niaklajeva i Alesia Paškieviča pra dałučeńnie arhanizacyi da parasonavaj struktury «Biełaruski dom».
Namieśnica staršyni Zhurtavańnia biełarusaŭ śvietu «Baćkaŭščyna» Nina Šydłoŭskaja abviarhaje zajavy Uładzimiera Niaklajeva i Alesia Paškieviča pra dałučeńnie arhanizacyi da parasonavaj struktury «Biełaruski dom».
Jana piša: «Apošnimi dniami ŭ presie (sajty My, tut.by hazieta «Narodnaja vola») źjaviłasia infarmacyja pra stvareńnie novaha hramadskaha abjadnańnia «Biełaruski dom».
Sama pa sabie ideja abjadnańnia adnych z najstarejšych i imidžavych arhanizacyj Biełarusi dziela supolnaj pracy na nivie raźvićcia nacyjanalnaj duchoŭnaści, kultury i samaidentyfikacyi, nie vyklikała b pytańniaŭ, kali b nie nastupnaja akaličnaść, — piša ŭ svaim liście Nina Šydłoŭskaja. —
Adnym ź inicyjataraŭ novaha abjadnańnia nazvana MHA «ZBS «Baćkaŭščyna».
Sapraŭdy, niekalki miesiacaŭ tamu da kiraŭnictva Zhurtavańnia źviarnuŭsia viadomy palityk, eks‑kandydat u prezidenty Alaksandr Kazulin z prapanovaj stvaryć asacyjacyju pad umoŭnaj nazvaj «Biełaruski dom» z nastupnym stvareńniem unitarnaha pradpryjemstva.
Śćviardžałasia, što heta budzie novaje hramadskaje abjadnańnie kštałtu asacyjacyi, jakoje źbirajecca pracavać dziela pavyšeńnia nacyjanalnaj śviadomaści biełarusaŭ. Adnak Zhurtavańnie «Baćkaŭščyna» šmat hadoŭ i tak pracuje na hetaj nivie, u tym liku apošnim časam — kaardynujučy dosyć paśpiachovuju kampaniju «Budźma biełarusami», i hety nakirunak dziejnaści maje vialikija pierśpiektyvy. Vidavočna i inšaje: usie palityčnyja nišy ŭžo zaniatyja.
Tamu inšaha šlachu, jak praz kulturu, viarnucca na hramadska‑palityčnaje pole Biełarusi sp. Kazulin, padobna, nie bačyć.
Nichto nie źbirajecca prynizić rolu palityka Alaksandra Kazulina. Asabista ja ŭvohule schilaju hałavu pierad mužnaściu i stojkaściu čałavieka, jaki z vysokaj hodnaściu prajšoŭ ciažkija vyprabavańni, zachavaŭšy i vykryštalizavaŭšy mocny patencyjał jak asoba i palityk. Adnak uźnikaje całkam abhruntavanaje pytańnie:
nakolki struktura, jakaja stvarajecca nastolki viadomym palitykam nasamreč moža zastavacca vyklučna ŭ kulturnickaj nišy i nie budzie palityzavanaja jak samimi inicyjatarami idei, tak i va ŭspryniaćci jaje hramadskaściu.Tym bolš, što nieadnarazova publična sam Alaksandr Kazulin zajaŭlaŭ pra svaje całkam abhruntavanyja palityčnyja ambicyi.
Ale prapanova pastupiła. Tamu Rada «Baćkaŭščyny» pryniała adnosna ŭdziełu ŭ stvareńni «Biełaruskaha doma» nastupnaje rašeńnie: u suviazi sa skančeńniem paŭnamoctvaŭ dziejsnaj Rady (što źjaŭlajecca suśvietnaj demakratyčnaj praktykaj), u vypadku aktualnaści viarnucca da razhladu hetaha pytańnia paśla praviadzieńnia čarhovaha Piataha źjezda biełarusaŭ śvietu.
Na stanoŭčaje rašeńnie ab udziele ŭ stvareńni «Biełaruskaha domu» heta, pahadziciesia, absalutna nie padobna.
Tamu i ździŭlaje, jakim čynam padčas intervju Uładzimira Niaklajeva ŭ «Narodnaj Voli» (№ 77‑78) z pytańniem Alesia Paškieviča (siabra Rady «Baćkaŭščyny» i staršyni Sajuza biełaruskich piśmieńnikaŭ), zhadanaje vyšej rašeńnie Rady, na jakim jon sam, darečy, i prysutničaŭ, źjaviłasia vysnova, što SBP razam z TBM «i zhurtavańniem «Baćkaŭščyna» prapanavaŭ stvaryć hramadskaje abjadnańnie «Biełaruski dom».
Tym bolš, što ŭ adpaviednaści sa Statutam «Baćkaŭščyna» maje prava ŭvachodzić vyklučna ŭ mižnarodnyja hramadskija abjadnańni, blizkija pa metach i zadačach.
Bolš taho, pačynajučy ad 1990‑ch Biełaruski dom dziejničaŭ na bazie «Baćkaŭščyny», pakul abjadnańnie razam ź infarmacyjnym centram, biblijatekaj i archivam biełaruskaj dyjaspary, što składali asnovu Biełaruskaha doma, nie vysielili z pamiaškańnia.I dasiul majomaść Biełaruskaha doma znachodzicca pa kvaterach dy haražach siabroŭ Zhurtavańnia. A ciapier novaja inicyjatyva skarystoŭvaje napracavanuju nazvu — Biełaruski dom, jakaja ŭžo była na słychu nie tolki ŭ Biełarusi, ale i ŭ asiarodkach biełaruskaj dyjaspary.
Dyk čym tady źjaŭlajecca niavolnaje ŭciahvańnie «Baćkaŭščyny» ŭ stvarajemuju palityzavanuju arhanizacyju: nierazumieńniem, što takim čynam niemahčyma pabudavać novuju i dziejsnuju strukturu, ci śviadomym vykarystańniem u palityčnaj hulni napiaredadni čarhovaj prezidenckaj kampanii niezaležnaj arhanizacyi, jakaja za šmat hod napracavała vialiki dośvied i stanoŭčy imidž u halinie kansalidacyi nacyi i adradžeńni kultury?
Kamu i dziela čaho vyhadna ŭvodzić u zman kiraŭnikoŭ dyjaspary, jakija supracoŭničajuć z «Baćkaŭščynaj», pra abjadnańnie ź viadomym palitykam, takim čynam parušajučy adzin z asnoŭnych pryncypaŭ pabudovy Zhurtavańnia — abjadnańnie biełarusaŭ niezaležna ad palityčnych pohladaŭ, prychilnaściaŭ, relihijnych kanfiesij i h.d. na nivie zachavańnia i pašyreńnia biełaruskaj prysutnaści ŭ śviecie?My pavažajem palityčnyja pohlady svaich siabraŭ, tamu nie majem ni mahčymaściaŭ, ni padstavaŭ zaklučać jurydyčny aljans ni ź jakim kankretnym palitykam.
Intares da padobnaj infarmacyi z boku žurnalistaŭ zrazumieły. Ale ŭsio ž taki chočacca źviarnucca da srodkaŭ masavaj infarmacyi z prośbaj uvažliva stavicca da infarmacyi, ź jakoj jany pracujuć, i praviarać fakty, pierš čym vynosić ich na šyrokaje abmierkavańnie.
«Baćkaŭščyna» budavałasia i budzie zaŭsiody dziejničać na pryncypach demakratyi, svabody słova i pavahi da inšych pohladaŭ i mierkavańniaŭ. Tamu takoha ž staŭleńnia my patrabujem i da siabie.
Vynieśli prysud Palinie Zyl — błohiercy, jakaja stała nulavym pacyjentam spravy Hajuna, bo ŭ jaje znajšli tuju samuju spasyłku ad Matolki15
Kamientary