Miemaryjalny kompleks pamiaci hierojaŭ i achviar Pieršaj suśvietnaj vajny budzie stvorany ŭ 2010 hodu ŭ Smarhoni, paviedamili ŭ Smarhonskim rajvykankamie.
Asnoŭnaja častka kompleksu raźmieścicca ŭ parku Pieramohi rajonnaha centra. Vakoł centralnaj kampazicyjnaj častki — šmatmietrovaha bronzavaha «Kryłataha hienija sałdackaj słavy» — budzie raźbita aleja. Dapoŭniać kampazicyju dźvie bronzavyja skulptury sałdata i ŭciekača. A ŭ kancy alei budzie znachodzicca kamień z tekstam zvarotu da naščadkaŭ.
Na vulicach horada ŭstalujuć dzieviać pamiatnych znakaŭ, na jakich budzie tekst z reljefami, jakija adlustroŭvajuć padziei, što adbyvalisia mienavita na hetym učastku fronta.
Jašče adna častka miemaryjała raźmieścicca la zachodnich miežaŭ Smarhoni, la aŭtamahistrali Minsk — Vilnia, dzie zachavalisia 12 niamieckich bietonnych dotaŭ.
Łahičnym zaviaršeńniem miemaryjała stanie skulptura «Praklon vajnie». Bronzavaha sałdata, jaki ŭvatknuŭ bahniet u ziamlu i jaki ŭźniaŭ ruki da nieba, ustalujuć na ŭskrainie Smarhoni, u kirunku vioski Soły. Miesca abrana nie vypadkova, bo mienavita ŭ Sołach było padpisana pieramirje ŭ Pieršaj suśvietnaj vajnie.
Finansavańnie maštabnaha prajekta ažyćciaŭlajecca ź biudžetu Sajuznaj dziaržavy. Na hetyja mety vyłučana Br1,8 młrd.
Tvorčaja hrupa skulptaraŭ užo vyrabiła hałoŭnyja skulpturnyja postaci (u hlinie, u naturalnuju vieličyniu). Heta praca ŭchvalena Respublikanskaj mastacka‑ekśpiertnaj radaj pa manumientalnym i manumientalna‑prykładnym mastactvie. Da kanca hoda skulptury nieabchodna adlić u bronzie. A admysłoŭcy instytuta «Hrodnohraždanprojekt» pačali raspracoŭvać prajektna‑kaštarysnuju dakumientacyju dla ŭźviadzieńnia miemaryjalnaha kompleksu.
Ciapier čytajuć
Babaryka turemščykam: «U mianie było, ciapier niama, ale jość šaniec, što budzie. A ŭ vas nie było, niama i nie budzie. I ŭ vašych dziaciej nie budzie»
Kamientary