Jak Šuškievič mytniku anekdot pra łysaha raspavioŭ
Milinkievič praciahvaje hnuć svajo. Delehacyja biełaruskich apazycyjaneraŭ musić vybiracca ŭ Štaty bieź jaho.. Piša ŭ svaim błohu Alaksandar Kłaskoŭski.
Milinkievič praciahvaje hnuć svajo. Delehacyja biełaruskich apazycyjaneraŭ musić vybiracca ŭ Štaty bieź jaho.
Pierad adlotam Siarhiej Kalakin zajaviŭ: "Naša hałoŭnaja zadača — raspavieści pra ciapierašniuju sytuacyju ŭ Biełarusi". Lider apazycyjnych kamunistaŭ ličyć, što zaraz da padziejaŭ u našaj krainie "prykavanaja ŭvaha ŭsiaho śvietu".
Usie my trochi hrašym biełarusacentryzmam.
Vykazvańni Kalakina nahadali mnie adzin vypadak z Šuškievičam, kali jon byŭ staršyniom Viarchoŭnaha Savietu.
U 93-m hodzie ŭ Vašynhtonie hrupa kanhresmenaŭ zaprasiła jaho na śniadanak ŭ Kapitolii. Treba było vielmi koratka raskazać pra Biełaruś. Šuškievič ŭkłaŭsia ŭ čatyry chviliny. Praŭda, potym zakidali pytańniami, dyk adkazvaŭ chvilin dvaccać.
Ale samaje pikantnaje było dalej.
Voś jak ja zapisaŭ heta niekali dla eteru "Svabody" sa słoŭ byłoha śpikiera.
"Paśla mierapryjemstva padychodzić da mianie adzin stałaha ŭzrostu kanhresmen dy kaža:
— Ja daŭno viedaju i vielmi lublu Biełaruś. Cudoŭnaja kraina! A kali vy dali rady vašamu Čavušesku, ja palubiŭ vašu krainu jašče bolej".
Treba dumać, z taho času uzrovień abaznanaści kanhresmenaŭ u biełaruskim pytańni padvysiŭsia :)
Chacia vykazvańni niekatorych zaakijanskich palitykaŭ, što napeŭna ž ščyra zyčać biełarusam lepšaj doli, śviedčać pra adarvanaść ad našych realijaŭ.
Frazy pra narod, što stohnie pad jarmom dyktatury, padajucca jaŭnaj naciažkaj.
U tym i reč, što jarmo mulaje, skažam ščyra, mienšaj častcy biełarusaŭ. Elektaralnaja baza ciapierašniaj ułady zastajecca davoli šyrokaj. Kaniešnie, pavodle versyi niezaležnaj sacyjalohii, ličby prykmietna mienšyja, čym jak padaje aficyjnaja statystyka "elehantnych pieramoh". Ale kazać pra razmach apazycyjnaj baraćby i tym bolej "pieramohu ŭ hałovach" — zaŭčasna.
Ci nia lepiej było b, adkinuŭšy niedarečny patas, davodzić palitykam zachodnich demakratyjaŭ ŭsiu praŭdu pra našu sapraŭdy dramatyčnuju sytuacyju?
Čym bolej adekvatnaje ŭjaŭleńnie, tym chutčej namacajuć i adekvatnuju paradyhmu vyrašeńnia "biełaruskaha pytańnia".
* * *

Mnie daviałosia źlotać u Ameryku ŭ 1995-m.
Tady, darečy, upieršyniu mižvoli adhadavaŭ ščacińnie.
Nia viedaŭ, što tam pobytavaje napružańnie 110V dyj sami ryzietki inšaj kanstrukcyi. Maja elektrabrytva "Charkiv", raźličanaja na saviecki standart, stałasia pustoj cackaj :)
Jašče stajali na Manhetenie viežy Suśvietnaha handlovaha centru.
Emihrant Uładzimier Levin, były mienski žurnalist, pakazvajučy mnie tyja chmaračosy, skazaŭ: ujavi sabie, nia tak daŭno niejkija admarozki chacieli ŭzarvać! Dziakuj bohu, abyšłosia!
Trahiedyja takoha maštabu, što hrymnuła 11 vieraśnia 2001 hodu, tady, badaj, nia mroiłasia navat scenarystam halivudzkich tryleraŭ.
Zrešty, naŭrad ci chto dumaŭ, što i ŭ Biełarusi pojdzie taki žachlivy šmathadovy adkat.
Pamiataju, jak adkazvaŭ na pytańni amerykanskich biełarusaŭ u budynku fundacyi Kračeŭskaha ŭ Ńju-Jorku.
Na sustrečy byli takija znakavyja fihury dyjaspary, jak Janka Zaprudnik, Anton Šukiełojć, Vitaŭt Kipiel...
U pryvatnaści, prysutnyja pytalisia pra mahčymy zychod parlamenckich vybaraŭ, jakija tady nabližalisia. U Viarchoŭnym ža Saviecie 12-ha sklikańnia panavała prakamunistyčnaja balšynia. I, musić, mnohim u zali zdavałasia, što parlament novaha, 13-ha sklikańnia akažacca bolej prahresiŭnym, nacyjanalna śviadomym dy zdoleje dać rašučy boj "maładomu prezydentu" z aŭtarytarnymi schilnaściami. I što chutka sytuacyja vierniecca ŭ demakratyčnaje rečyšča.
Jašče kružyła hałovy adradženskaja ramantyka pačatku 90-ch.
Moj strymany prahnoz, zdajecca, nia ŭsim spadabaŭsia.
Boj halinaŭ ułady, zrešty, adbyŭsia — pierad referendumam-96.
Ale vy ž viedajecie, jak maskoŭski desant na čale z Čarnamyrdzinym za adnu noč złamaŭ supraciŭ Šareckaha i kampanii.
Dalejšy razhrom miaciežnych parlamentaroŭ staŭ spravaj techniki...
Viarchoŭny Saviet syšoŭ u niabyt.
I ciapier jaho byłym deputatam zastajecca padčas zamiežnych vajažaŭ "prykoŭvać uvahu" prahresiŭnaha čałaviectva.
* * *
Zrešty, moža, taho amerykanskaha senatara, jaki lapnuŭ pra Čavušesku, prosta padviali daradcy?
Adnojčy ŭ padobnaje pikantnaje stanovišča, klasyčnaje qui pro quo, trapiŭ z padačy atačeńnia i sam Šuškievič.
Niejak napačatku 90-ch jaho padviali pad manastyr našy słužboŭcy ŭ Ženevie.
Prylataje staršynia Viarchoŭnaha Savieta na Davoski ekanamičny forum. Naturalna, papiarednie paprasiŭ dyplamataŭ, kab jak maha bolej nasycili prahramu kantaktami z zamiežnymi dziaržaŭnymi asobami.
"Prylacieŭ, — raspaviadaŭ mnie potym Šuškievič. — Dakładajuć: tak i tak, u liku inšych vas čakaje randevu z premjer-ministram Halandyi. Nu dobra, vitajemsia, pačynajem hutarku. Na piataj chvilinie vyśvietliłasia, što nijaki heta nie halandziec, a zusim navat premjer Danii! Skažu ščyra, vykruciŭsia ja tady nie biaź ciažkaści. Zrešty, Danija taksama dobraja kraina!".
* * *
Naturalna, tady słužboŭcy stajali pierad Šuškievičam navyciažku.
A ciapier...
Ciapier, kaža jon, u ajčynnych uładaŭ staje impetu, kab, pierasiakajučy miažu, były śpikier "pačuvaŭsia nibyta balšavik z nakładam hazety "Iskra".
I voś vam jašče adzin vypadak vusnami Šuškieviča.
"Adnojčy mytnik staranna šukaŭ kramołu ŭ maim bahažy, što składaŭsia z troch rečaŭ — kašuli, asadki i dyskiety. Jon navat zachacieŭ prahledzieć, što na dyskiecie zapisana.
Tady raspavioŭ ja jamu stary aniekdot, jak złavili dzikuny łysaha dy ŭściešylisia, što naciahnuć jahony skalp na baraban, ale paabiacali za heta vykanać apošniaje žadańnie viaźnia. Toj paprasiŭ ćvik i, dratujučy sam sabie łysinu, staŭ ŭsklikać: "Voś vam baraban, voś vam baraban!". Tak i ja. Chrasnuŭ tuju dyskietu, skazaŭšy: zapisy nie dla vas!
Nazaŭtra žonka dasłała mnie praz elektronnuju poštu ŭ Varšavu kopii fajłaŭ, što byli na dyskiecie.
Što ni kažycie, a ciažka cerbieram u epochu elektronnych technalohijaŭ!".
P.S. Ale ž u prahresu i advarotny bok. Dyskiety adžyvajuć. A fłešku chrasnuć nia ŭ kožnaha apazycyjanera ruka padymiecca :) Treba vynachodzić suprać cerbieraŭ novyja metady!
Fota z archivu aŭtara.
Kamientary