Boh nie dapamoža: u carkvie śmieła patrabujcie knihu skarhaŭ i prapanoŭ
Niadaŭna biełarusy byli aburanyja prodažam u carkoŭnaj łaŭcy minskaha Śviata-Pietra-Paŭłaŭskaha sabora knih «Abarona Danbasa. Ihar Strałkoŭ — žach banderaŭskaj chunty» Michaiła Palikarpava i «Ukraina. Chaos i revalucyja — zbroja dołara» Nikałaja Starykova.
Akaličnaści taho, jak knihi trapili na pryłavak, čytajcie ŭ śviežym numary «Našaj Nivy». Ale ŭ situacyi z prodažam knih jość i inšy cikavy momant. Jak vyśvietliłasia, abaranić svaje pravy ŭ carkoŭnaj łaŭcy zusim nie prosta.
Pieršym dziejańniem, pra jakoje dumaje niezadavoleny klijent — pakinuć zapis u knizie zaŭvah i prapanoŭ, jakaja musić vieścisia ŭ kožnaj kramie. Ale paskardzicca na asartymient tavaraŭ, što zakranaje vašyja pačućci, u kniharni Śviata-Pietra-Paŭłaŭskaha sabora nie atrymajecca. Na pytańnie, ci jość kniha skarhaŭ u łaŭcy, pradavačka Maryja tolki ŭśmichnułasia i pacisnuła plačyma: «Pra knihu skarhaŭ ničoha nie viedaju». Maryja pranavała vykazvać zaŭvahi napramuju nastajacielu carkvy — čałavieku, jaki i farmiruje asartymient kramy.

Kab pahladzieć, ci źjaŭlajecca takaja situacyja vyklučnaj, karespandent «NN» zazirnuŭ u jašče adnu carkoŭnuju łaŭku, hetym razam pry susiednim Śviata-Duchavym sabory. U nievialikim pamiaškańni łaŭki niama absalutna nivodnaha namioka na «kutok pakupnika» ci choć jakuju infarmacyju pra abjekt handlu. Viadoma, kasavaha aparata i knihi zaŭvah i prapanoŭ taksama niama. Paśla karotkaj hutarki z supracoŭnicaj kramy stanovicca zrazumiełaj pryčyna.
Sprava ŭ tym, što, pavodle słovaŭ pradavački, u carkoŭnaj łaŭcy nie ažyćciaŭlajecca handal: usie rečy razdajucca vyklučna za miłaścinu, a sama łaŭka nie źjaŭlajecca handlovym abjektam.
Dziŭna, ale addać dychtoŭnuju i, hledziačy pa ŭsim, darahuju knihu za miłaścinu ŭ 5-10 tysiačaŭ rubloŭ pradavačka admoviłasia: «U nas jość rekamiendavany pamier miłaściny za kožnuju knihu. Časam ludzi pakidajuć achviaravańni na dobryja spravy. Niadaŭna mnie pakinuli 10 tysiačaŭ, i ja mahu vykarystać hetuju sumu, kab addać vam knihu tańniej».

Pres-sakratar Biełaruskaj pravasłaŭnaj carkvy pratairej Siarhiej Lepin paćvierdziŭ słušnaść słovaŭ pradavački: u chramach nie handlujuć:
«Kramy pry cerkvach majuć taki status, jaki nie patrabuje ad ich ustalavańnia kasavych aparataŭ i vydačy čekaŭ. U nivodnaj kramie Biełaruskaj pravasłaŭnaj carkvy vam nie vydaduć ček. Knih skarhaŭ tam taksama nie praduhledžana. Kali vy chočacie paskardzicca, padyjdzicie da nastajaciela, vykažycie. Carkva — heta nie mahazin u peŭnym sensie hetaha słova. Tamu pradjaŭlać patrabavańni, jakija dziejničajuć dla kramaŭ, da carkvy nielha».
Na žal, Siarhiej Lepin u svaim kamientary pamyliŭsia nie adzin raz. Pa-pieršaje, navat pradavačka Maryja ź Śviata-Pietra-Paŭłaŭskaha sabora była hatovaja vypisać ček i «navat pastavić na jaho štamp». Pa-druhoje, Biełaruś pakul što źjaŭlajecca śvieckaj dziaržavaj, dzie ŭsie relihijnyja i nierelihijnyja arhanizacyi roŭnyja pierad zakonam.
I knižka, i ček
Kab daviedacca, ci padparadkujucca łaŭki pry cerkvach i chramach ahulnym praviłam handlu, «NN» źviarnułasia ŭ Ministerstva pa padatkach i zborach.
U adkazie ad pres-centra MPZ tłumačycca, što carkoŭnyja kramy, jak i lubyja inšyja abjekty handlu, musiać vieść knihu zaŭvah i prapanoŭ:
«Artykułam 16 Zakona Respubliki Biełaruś ad 17 śniežnia 1992 hoda «Ab svabodzie sumleńnia i relihijnych arhanizacyjach» vyznačana, što z momantu dziaržaŭnaj rehistracyi relihijnaja arhanizacyja nabyvaje status jurydyčnaj asoby. Relihijnyja arhanizacyi jak jurydyčnyja asoby karystajucca pravami i vykonvajuć abaviazki ŭ adpaviednaści z zakanadaŭstvam Respubliki Biełaruś i svaimi statutami.
U adpaviednaści z artykułam 24 Zakona Respubliki Biełaruś ad 18 lipienia 2011 «Ab zvarotach hramadzian i jurydyčnych asob» kniha zaŭvah i prapanoŭ viadziecca ŭ arhanizacyi, jaje adasoblenych padraździaleńniach, raźmieščanych pa-za miescam znachodžańnia arhanizacyi, a taksama ŭ miescach realizacyi imi tavaraŭ, vykanańnia rabot, akazańnia pasłuh. Takimi miescami, zhodna ź pieralikam miescaŭ realizacyi arhanizacyjami, indyvidualnymi pradprymalnikami tavaraŭ, vykanańnia rabot, akazańnia pasłuh, u jakich viadziecca kniha zaŭvah i prapanoŭ, u adpaviednaści z zaćvierdžanym pastanovaj Savieta Ministraŭ Respubliki Biełaruś ad 16 sakavika 2005 h № 285, źjaŭlajucca handlovyja abjekty (za vyklučeńniem pierasoŭnych srodkaŭ razvaznoha i raznosnaha handlu), handlovyja miescy.
Pad handlovym abjektam razumiejecca kapitalny budynak (budynak, zbudavańnie) abo jaho častka (častki) albo časovaja kanstrukcyja, jakaja nie źjaŭlajecca kapitalnym budynkam (budynkam, zbudavańniem) abo jaho častkaj, abstalavanyja handlovym abstalavańniem, pryznačanym dla prodažu tavaraŭ (punkt 40 artykuła 1 zakona Respubliki Biełaruś ad 8 studzienia 2014 hoda «Ab dziaržaŭnym rehulavańni handlu i hramadskaha charčavańnia ŭ Respublicy Biełaruś»).
Z ulikam vykładzienaha handlovyja abjekty, jakija znachodziacca pry relihijnych arhanizacyjach i jakija ažyćciaŭlajuć realizacyju relihijnaj litaratury i inšych kultavych pradmietaŭ, abaviazany vieści knihu zaŭvah i prapanoŭ u paradku, ustanoŭlenym zakanadaŭstvam.
Arhanizacyja abaviazana pradjaŭlać knihu zaŭvah i prapanoŭ pa pieršym patrabavańni zajaŭnika. Admova arhanizacyi ŭ pradastaŭleńni knihi zaŭvah i prapanoŭ moža być abskardžana ŭ vyšejstajačuju arhanizacyju.
Admova arhanizacyi, jakaja nie maje vyšejstajačaj arhanizacyi, u pradastaŭleńni knihi zaŭvah i prapanoŭ moža być abskardžana ŭ sud u paradku, ustanoŭlenym zakanadaŭstvam».

Što tyčycca čekaŭ, to zakon vyzvalaje handal pradmietami relihijnaha kultu i relihijnaj litaraturaj ad nieabchodnaści karystacca kasavymi aparatami. Adnak pa patrabavańni pakupnika ŭ luboj z takich kramaŭ moža być vydadzieny dakumient, jaki paćviardžaje fakt nabyćcia tavaru, vykanańnia raboty, akazańnia pasłuhi.
Treba adznačyć, što vyklučeńniem jość handal vyrabami z kaštoŭnych mietałaŭ i kaštoŭnych kamianioŭ: jon musić ažyćciaŭlacca z kasavym aparatam.
-
U histaryčnym domie ŭ centry Minska zalivaje kvatery: «Za sutki vynies 30 viodraŭ vady»
-
«Biełaruś nielha stračvać dla Jeŭropy, ale hetu asobu stracić dakładna varta». Zialenski patłumačyŭ, čamu ŭvioŭ sankcyi suprać Łukašenki
-
Na Wildberries ciapier možna budzie pierapradavać i rečy, kuplenyja ŭ inšych miescach
Kamientary