«U našu kvateru ŭvajšli sa stralaninaj». Historyja žančyny, čyje abodva syny stali palitviaźniami
Za apošni miesiac žyćcio Ludmiły Samusienki kardynalna źmianiłasia. Sustrečy z advakatam, pieradačy… Abodva jaje syny — Kim i Alaksiej — stali paliźniavolenymi. Małodšaha padazrajuć va ŭzłomie kampjutarnaj sistemy Minharvykankama. Pra synoŭ, ich siemji, zachapleńnie palavańniem i histaryčnaj rekanstrukcyjaj maci raskazała «Našaj Nivie».
Vypuskniki biełaruskamoŭnaj himnazii, pieramožcy alimpijady
«Ja nie mahu zajmacca svaimi spravami — zajmajusia spravami synoŭ. Ale ja viedaju, što heta budzie niadoŭha ciahnucca, usio budzie dobra. Vielmi šmat pobytavych pytańniaŭ. U małodšaha Kima kvatera zastałasia biez nahladu — paśla vobšuku, viedajecie, što tam robicca? Tolki chvaroba, karanavirus, mianie prymusiła choć niejak zaniacca saboj. A to byli dni, kali nie chapała navat času pajeści», — dzielicca Ludmiła.
Jana chatniaja haspadynia, muž — enierhietyk. 31-hadovy Kim i 32-hadovy Alaksiej — ich syny. Siamja žyła ŭ Minsku, chłopcy vučylisia ŭ biełaruskamoŭnaj himnazii №4. Maci było pryncypova vychavać synoŭ sapraŭdnymi biełarusami.
Paśla škoły chłopcy pajšli na ekanamistaŭ.
«Ekanamičnaja adukacyja vučyć na ŭsio hladzieć praz pryzmu łohiki. Heta tyja viedy, jakija dazvalajuć bačyć toje, što navokał robicca, jak sistemu, — tłumačyć maci vybar śpiecyjalnaści. — I adzin, i druhi ŭdzielničali ŭ ekanamičnaj alimpijadzie. Starejšy dva hady vyjhravaŭ respubliku, a małodšy, kali pačaŭ udzielničać, vyjhraŭ tolki pieršy tur — potym alimpijadu admianili».
Alaksiej pracavaŭ u sietcy firm, jakaja zajmajecca vyrabami z płastyku. Kim da niadaŭniaha času ŭznačalvaŭ adździeł kibiersportu pry futbolnym kłubie. Z prahramavańniem chłopiec nie źviazany — padumaŭ prosta, što biełaruski kibiersport słaba pradstaŭleny i varta jaho raźvivać. Ale paźniej praz karanavirus hety kirunak zakryli, i Kim zastaŭsia biez pracy.
Małodšy syn u vieraśni zhulaŭ viasielle, dačce siem miesiacaŭ
Ź dziacinstva siamja šmat vandravała pa Biełarusi. U 2006 hodzie jany zasnavali kłub histaryčnaj rekanstrukcyi.
«Nas cikavić, jak žyli ludzi ŭ horadzie ŭ Francyi XIV stahodździa. Na toj momant, kali my pačynali zajmacca rekanstrukcyjaj, hety čas byŭ mienš za ŭsio vyvučany. My nie ŭdzielničajem u bitvach, nas bolš cikavić pobyt — vopratka, kulinaryja. My vyvučajem dakumienty, technałohiju vyrabu rečaŭ, jeździm pa fiestyvalach».
Inšaje siamiejnaje chobi — palavańnie. Syny z baćkam pryvozili z paloŭ i lasoŭ kačak, zajcaŭ, dzikoŭ.
«Vielmi smačna hatavać miasa dzika z bruśnicami. A kačku — vymačvać u rasole z-pad ahurkoŭ ci pamidoraŭ. Kali rabić katlety ź dzičyny, dobra dadavać bulbu, prapuščanuju praź miasarubku, tady katlety buduć sočnyja, — dzielicca Ludmiła kulinarnymi sakretami. — Ale ŭ chłapcoŭ nie vielmi časta atrymlivałasia jeździć na palavańnie, pracy chapała».
Braty paśpieli stvaryć svaje siemji. Synu Alaksieja čatyry hady, Kimavaj dačce — tolki siem miesiacaŭ.
«Małodšy adśviatkavaŭ zusim niadaŭna viasielle. Usio adkładali — to niaviestka dysiertacyju baraniła, to kavid. Tamu tolki ŭ kancy vieraśnia zhulali. Tyja hrošy, jakija zabrali pry vobšuku, byli padoranyja — syn mieŭsia pahasić kredyt, jaki braŭ na viasielle», — raskazvaje maci.
Žonka Kima — ukrainka. Jany paznajomilisia ŭ Kijevie, kali chłopiec vaziŭ tudy svaich spartoŭcaŭ na spabornictvy. Niadaŭna žonka była vymušana viarnucca da baćkoŭ — u Biełarusi jana adčuvała siabie ŭ niebiaśpiecy.
Stralba ŭ kvatery i kanfiskacyja rekanstruktarskich šablaŭ
«Chłopcy zaŭsiody cikavilisia tym, što adbyvajecca ŭ hramadstvie. Mužčyna nie budzie mužčynam, kali jon budzie da hetaha abyjakavy. Starejšy syn nikoli nie ŭdzielničaŭ u palityčnym žyćci da hetaha hoda. My z Kimam byli bolš aktyŭnyja — źjaŭlajemsia zasnavalnikami pravaabaronča-aśvietnickaha abjadnańnia «Dzieja», — raspaviadaje maci.
U pikietach pa zbory podpisaŭ chłopcy nie ŭdzielničali. Čamu imi zacikavilisia orhany, dla Ludmiły samoj zahadka.
Da jaje pryjšli z vobšukam 3 listapada — šukali Kimavy rečy. U kvateru ŭvajšli sa stralaninaj.
«Napeŭna, jany spužalisia našaha sabaki — jon davoli vialiki. Stralali chałastymi, nichto nie paciarpieŭ. Kali muž vyskokvaŭ u kalidor, kab pahladzieć, što adbyvajecca, jaho sustreli na parozie i pakłali na ziamlu», — apisvaje tyja padziei Ludmiła.
Padčas vobšuku, pa jaje słovach, ničoha nie zabrali.
U toj ža dzień pryjšli na zdymnuju kvateru da Kima — jon žyŭ u susiednim domie.
«Viedaju, što prymianiali siłu, bo synu pryjšło paviedamleńnie sa Śledčaha kamiteta, što jany razhladajuć abstaviny zatrymańnia. Hrošy kanfiskavali, techniku, zbroju dla palavańnia (jana zarehistravanaja), miačy i šabli (rekvizit kłuba rekanstrukcyi). Zabrali broniekamizelku i kasku dla hulni ŭ strajkboł.
Zabrali taksama techniku jaho i niaviestki — jana pavinna była ŭdzielničać u kanfierencyi, ale nie zmahła, tamu što ŭsie materyjały zastalisia na noŭtbuku».
Praz dva dni z vobšukam pryjechali da Alaksieja. Zabrali techniku i strajkbolnyja pryłady.
Śledčy kamitet zajaviŭ, što Kim nibyta datyčny da ŭzłomu kampjutarnaj sistemy Minharvykama i aktyŭna ŭdzielničaŭ u niesankcyjanavanych masavych mierapryjemstvach. Jaho zatrymali pa č. 2. art. 349 Kryminalnaha kodeksa (Niesankcyjanavany dostup da kampjutarnaj infarmacyi, učynieny hrupaj asob pa papiaredniaj zmovie) i č. 1 art. 342 (Arhanizacyja dziejańniaŭ, jakija hruba parušajuć hramadski paradak). Pa artykule 342 prachodzić i Alaksiej.
Zatrymali taksama dvuch pryjacielaŭ Kima sa dvara — Ivana Andrušojcia i Paŭła Drazda.
Ciapier braty na Vaładarcy.
«Tam, viadoma, nie dom adpačynku, ale pakolki jany natreniravanyja — na palavańni i fiestyvalach vučyšsia abychodzicca minimalnymi srodkami vyžyvańnia, — spakojna prymajuć tyja ŭmovy, u jakich ciapier znachodziacca. Na drennaje abychodžańnie nie skardziacca. My, biełarusy, da ŭsiaho prystasoŭvajemsia».
Što adčuvaje maci, kali abodva jaje syny za kratami?
«Jość taki tvor «Raskidanaje hniazdo», bolej ničoha nie mahu skazać, — uzdychaje Ludmiła. — Ja vielmi pavažaju svaich synoŭ, hanarusia imi. Jany pišuć mnie listy. Viadoma, ich cikavić, što tut adbyvajecca, jak ich siemji. Kim vielmi chvalavaŭsia, bo jaho žonka zastałasia z maleńkim dziciem u čužoj krainie. Za nas, baćkoŭ, pieražyvajuć.
My vielmi ŭdziačnyja za padtrymku. Heta nierealna! Mnie, napeŭna, žyćcia nie chopić kožnamu skazać «dziakuj». Ja nie vieru — ja viedaju, što ŭ nas usio budzie dobra. Heta padtrymka daje moc spakojna žyć, dapamahać svaim dzieciam i Biełarusi».
Kamientary