Rheinmetall prapanuje padrychtavać sotni modulnych zavodaŭ pa vyrabie paliva z vadarodu. Jany ŭratujuć u vypadku žorstkaj vajny z Rasijaj
Jeŭropa ŭvachodzić u pieryjad, kali pytańnie paliva stanovicca nie tolki ekanamičnym, ale i ekzistencyjnym. Vajna va Ukrainie i asabliva sproba «chaładamoru» hetaj zimoj pakazała, što režymy Pucina i Łukašenki hatovyja na ŭsio. Siońniašni stan jeŭrapiejskaj enierhietyčnaj biaśpieki vyklikaje surjoznuju zakłapočanaść u analitykaŭ i pradstaŭnikoŭ abaronnaj pramysłovaści. Pramysłovaść prapanavała rašeńnie.

Jak zajaviła ŭ intervju kanału NTV.de kiraŭnica prahramy pa vadarodnych technałohijach i zielonym palivie niamieckaj abarončaj kampanii Rheinmetall Šena Brytcen, jeŭrapiejskich zapasaŭ paliva chopić maksimum na try miesiacy intensiŭnych bajavych dziejańniaŭ. Kali hety termin skončycca, składy apuściejuć, i armija razam z cyvilnym siektaram — ad tankaŭ i źniščalnikaŭ da balnic i ekstrannych słužbaŭ — apyniecca na miažy poŭnaha kałapsu.
Niahledziačy na hłabalny trend na elektramabilnaść, pieravieści ciažkuju vajskovuju techniku na akumulatary pakul fizična niemahčyma.
Prostaja aryfmietyka pakazvaje: bajavy tank «Leapard-2» spažyvaje kala siami litraŭ dyziela na adzin kiłamietr u bajavych umovach. Kali pasprabavać zamianić hetuju enierhiju elektryčnym pryvadam, vaha tanka pavialičyłasia b ź ciapierašnich 70 ton da niepadjomnych 105 ton vyklučna z-za pamieraŭ batarei.
Tamu vadkija vuhlevadarody zastajucca samym kampaktnym i efiektyŭnym sposabam transpartavańnia enierhii na pole boju. Adnak zaležnaść ad vykapniovaha paliva robić Jeŭropu ŭraźlivaj: rehijon impartuje kala 98% nieabchodnaj nafty i 88% hazu.
Chrybiet paliŭnaj sistemy — heta ŭsiaho kala 60 naftapierapracoŭčych zavodaŭ. Kancentracyja vytvorčaści robić ich idealnymi mišeniami. Vopyt vajny va Ukrainie pakazvaje, što ŭdary bieśpiłotnikaŭ pa enierhietyčnaj infrastruktury stali rucinaj: Rasija ŭžo straciła kala 15% svaich naftapierapracoŭčych mahutnaściaŭ mienavita z-za takich napadaŭ.
Kancepcyja «enierhaastravoŭ»
Kab vyrašyć prablemu zaležnaści i ŭraźlivaści, pradstaŭniki abaronnaha siektara i raspracoŭščyki čystych technałohij prapanujuć stvaryć sietku aŭtanomnych «enierhietyčnych astravoŭ». Havorka idzie pra decentralizavanuju vytvorčaść sintetyčnaha paliva (e-fuels) na asnovie zialonaha vadarodu.
Ideja zaklučajecca ŭ vykarystańni adnaŭlalnych krynic enierhii — vietru i sonca. Hałoŭnaja pieravaha hetych resursaŭ u ich paŭsiudnaści i «abyjakavaści» da palityčnaj situacyi: jany dastupnyja zaŭsiody, niezaležna ad taho, idzie vajna ci panuje mir.
Prapanavanaja kampanijami Rheinmetall i Sunfire schiema praduhledžvaje budaŭnictva sotniaŭ nievialikich modulnych zavodaŭ. U adroźnieńnie ad hihanckich NPZ, jakija vyrablajuć pa 100 000 ton paliva ŭ hod i patrabujuć masiŭnych enierhavydatkaŭ (kala 200 vietrakoŭ), modulnaja ŭstanoŭka raźličanaja na 5 000 ton i moža siłkavacca ŭsiaho ad dziesiaci vietrahienierataraŭ.
Dziakujučy małym pamieram i niezaležnaści ad vonkavych pastavak, hetyja stancyi značna składaniej źniščać masavymi napadami, pry hetym u vypadku nieabchodnaści vojski zaŭsiody buduć znachodzicca ŭ radyusie 50‑-100 km ad krynicy zapraŭki.
Košt biaśpieki i pytańnie času
Technałohii dla realizacyi hetaha płana ŭžo isnujuć i pravieranyja. Naprykład, u Ispanii ŭžo zapuskajucca prajekty pa vytvorčaści sintetyčnaj hazy i vadarodu mahutnaściu sotni miehavat. Adnak hałoŭnaj pieraškodaj zastajecca košt.
Litr sintetyčnaha paliva siońnia kaštuje 4—5 jeŭra. Pry maštabavańni vytvorčaści canu možna źnizić da 1—2 jeŭra, ale dla hetaha nieabchodnyja pieršapačatkovy šturšok i dziaržaŭnaja padtrymka. Rynak sam pa sabie nie pačnie kuplać darahoje paliva, kali jość tannyja anałahi, navat kali na konie staić nacyjanalnaja biaśpieka.
Kab zabiaśpiečyć abaronazdolnaść Jeŭropy, nieabchodnaja vytvorčaja mahutnaść u pamiery minimum 20 miljonaŭ ton sintetyčnaha paliva za hod. Dla adnoj tolki Hiermanii heta aznačaje ŭstanoŭku elektralizioraŭ ahulnaj mahutnaściu 7—8 hihavat.
Acenačny košt stvareńnia takoj sietki dla ŭsioj Jeŭropy składaje kala 400 miljardaŭ jeŭra (dla Hiermanii — 30—50 miljardaŭ). Heta vielizarnyja hrošy, ale ekśpierty paraŭnoŭvajuć ich ź inšymi vydatkami: naprykład, tolki na budaŭnictva bambaschoviščaŭ u Hiermanii płanujecca vydzielić 30 miljardaŭ jeŭra. Łahičnaje pytańnie: navošta ludziam schoviščy, kali jany buduć siadzieć tam u choładzie i ciemry z-za adsutnaści paliva?
Času na razvahi zastajecca niašmat. Pavodle acenak NATA, režym Pucina moža adnavić svoj nastupalny patencyjał na praciahu piaci hadoŭ. Mienavita stolki času patrabujecca Jeŭropie, kab pabudavać prapanavanuju sietku enierhaastravoŭ, kali pačać dziejničać nieadkładna.
Pierachod na sintetyčnaje paliva razhladajecca nie tolki jak ekałahičny prajekt, ale i jak sposab pazbavicca ad dvajnoj zaležnaści: spačatku ad rasijskich enierhanośbitaŭ, a ciapier — ad amierykanskaha zvadkavanaha hazu, ceny na jaki schilnyja da vałacilnaści, a pastaŭki zaležać ad palityčnych adnosin.
Takim čynam, «zialony pierachod» pieratvarajecca z pytańnia klimatu ŭ pytańnie vyžyvańnia. Zdolnaść «pratrymacca» — heta taksama vajskovaja charaktarystyka, i aŭtanomnaja enierhasistema moža stać vyrašalnym faktaram u budučych kanfliktach.
Kamientary