Kronika biahučych padziejaŭ
Nadrukavali prajekt damovy z Rasiejaj
Ministar pa spravach SNH Rasiei Leanid Dračeŭski patrapiŭ pad čas niadaŭniaha vizytu ŭ Miensk uhavaryć A.Łukašenku ŭsio ž nadrukavać prajekt «sajuznaj damovy», choć toj nia nadta padabajecca Łukašenku. Damova praduhledžvaje stvareńnie nadnacyjanalnych orhanaŭ ułady — «vyšejšaha dziaržaŭnaha savietu», «sajuznych» uradu j dźviuchpałatnaha parlamentu, «padlikovaj pałaty» j «sudu sajuzu». Miarkujecca, što ŭ budučym nižniaja pałata «sajuznaha» parlamentu budzie abiracca nasielnictvami Biełarusi j Rasiei: 28 deputataŭ ad Biełarusi j 75 — ad Rasiei.
Ale da praviadzieńnia chaŭrusnych parlamenckich vybaraŭ «sajuzny» parlament budzie składacca z deputataŭ, nakiravanych nacyjanalnymi parlamentami. Prapanavany dakument nie adroźnivajecca da papiarednich prajektaŭ, ale peŭnyja źmieny ŭsio ž jość — u art.16 da vyklučnych paŭnamoctvaŭ «sajuzu» dadałosia kiravańnie rehijanalnaj biełaruska-rasiejskaj vajskovaj hrupoŭkaju. Zhodna z art.26 u «sajuznaj» dziaržavie buduć dziejničać adzinyja pryncypy spahnańnia padatkaŭ. U art.27 i 28 vielmi žorstka deklarujecca ŭnifikacyja mytnaj i handlovaj palityki, a ŭ artykule 29 razmova jdzie ab abjadnanych enerhietyčnaj, transpartnaj i telekamunikacyjnaj systemaŭ.
U prahramie dziejańniaŭ etapy intehracyi raśpisanyja pa hadoch. Najbolš važnyja ź ich:
2001 hod — dasiahnieńnie roŭnych umovaŭ dla ekanamičnych subjektaŭ abiedźviuch krainaŭ;
2002 hod — zaviaršeńnie farmavańnia adzinaje mytnaje prastory, pryniaćcio padatkovaha kodeksu «sajuzu»;
2005 hod — uviadzieńnie adzinaje valuty.
Chacia ŭ apošnim pytańni pamiž bakami zachoŭvajucca supiarečnaści... Sam saboju tekst damovy mała čym adroźnivajecca ad taho, što było padpisana Jelcynym i Łukašenkam raniej. Usio tyja ž frazy pra «niaŭchilnaje vykanańnie svabodaŭ i pravoŭ čałavieka», pra «ŭmacavańnie miru i ŭzajemavyhodnaha supracoŭnictva ŭ Eŭropie». Jość, adnak, zabojčaja roźnica — u damovie havorycca mienavita pra adzinuju dziaržavu.
A ŭ metach ažyćciaŭleńnia adzinaje palityki ŭ halinie abarony j vajennaha budaŭnictva ŭžo ŭ nastupnym, 2000 hodzie, planujecca pryniać adzinuju vajennuju daktrynu «sajuznaje» dziaržavy, stvaryć rehijanalnuju hrupoŭku vojskaŭ, sfarmavać adziny abaronny zakaz.
Pasolstva Złučanych Štataŭ źviarnułasia ŭ MZS Biełarusi sa skarhaju na dziejańni biełaruskich pravaachoŭnych orhanaŭ, jakija 4 kastryčnika ŭ časie pieratrusu skanfiskavali ŭ Pravaabarončaha Centru «Viasna-96» kamputary j drukarki. Častka arhtechniki źŭlajecca amerykanskaj ułasnaściu j była pieradadzienaja Pravaabarončamu Centru ŭ karystańnie.
Milicyja admaŭlajecca viartać kamputary na toj padstavie, što zaraz jany prachodziać «ekspertyzu». Što heta za «ekspertyza», milicyjanty paviedamlać admaŭlajucca. Valancin Stefanovič, juryst «Viasny», śćviardžaje, što heta taksama źjaŭlajecca parušeńniem biełaruskaha zakanadaŭstva, bo fajły kamputaraŭ — pryvatnaja infarmacyja. I kab ich prahledzieć, pravaachoŭnym orhanam treba spačatku atrymać sankcyju prakurora.
Pavodle apošnich źviestak, kamputary musili viarnuć siońnia.
5 kastryčnika padatkovaja inspekcyja zapatrabavała zakryćcia niezaležnaha štotydniovika «Biełaruskaja maładziožnaja», skiravaŭšy adpaviedny list u Dziaržaŭny kamitet pa druku…
Jašče nie paśpieŭ vysachnuć atramant na papiery nakont zakryćcia hazety «Naviny», jak na miažy zakryćcia apynuŭsia štotydniovik «Biełaruskaja maładziožnaja» ź 5-tysiačnym nakładam. Hałoŭny redaktar hazety Taciana Mielničuk paviedamiła, što z inicyjatyvaju zakryćcia vydańnia vystupiła padatkovaja inspekcyja Frunzenskaha rajonu Miensku, jakaja skiravała adpaviedny list u Dziaržaŭny kamitet pa druku. Hałoŭny redaktar «Biełaruskaj maładziožnaj» T.Mielničuk zajaviła, što kali hazeta ŭsio ž budzie začynienaja, dyk vydańnie zarehistrujecca pad novaj nazvaju. Pakul redakcyja rychtujecca da horšaha.
4 kastryčnika infarmacyjnyja ahienctvy raspaŭsiudzili zajavu pravaabarončaj arhanizacyi «Amnesty International», pavodle jakoj piać hramadzianaŭ Biełarusi abvieščanyja patencyjnymi viaźniami sumleńnia…
U zajavie «Amnesty International» źviernutaja ŭvaha na toje, što paśla niekalkich mirnych demanstracyjaŭ, što adbyvalisia apošnim časam u Biełarusi, suprać niekatorych dziejačoŭ apazycyi byli raspačatyja kryminalnyja spravy. U hetaj suviazi nazyvajuca imiony staršyni Biełaruskaje sacyjał-demakratyčnaje partyi «Narodnaja Hramada» Mikoły Statkieviča, žurnalistki Iryny Chalip, prezydenta fondu «Praŭnaja dapamoha nasielnictvu» Aleha Voŭčaka, advakatki Viery Stramkoŭskaj, aktyvista BNF Jaŭhiena Asinskaha. «Amnesty International» pryjšła da vysnovy, što «ŭłady źbirajucca zapałochać vidnych apazycyjaneraŭ dy pakarać ich za aktyŭnuju antyŭradavuju dziejnaść».
Mižnarodnaja amnistyja adznačaje, što suprać hetych ludziej nie byli vyłučanyja nijakija kankretnyja abvinavačańni. Adnak, balšyniu z nazvanych asobaŭ nieŭzabavie čakaje sud. U suviazi z hetym «Amnesty International» abviaščaje svaju hatovaść nazvać hetych asobaŭ viaźniami sumleńnia, kali biełaruskaje pravasudździe pryznaje ich vinavatymi».
8 kastryčnika aficyjny Miensk praihnaravaŭ naradu kiraŭnikoŭ uradaŭ krainaŭ SNH i pasiedžańnie ministraŭ zamiežnych spravaŭ SNH, što raspačalisia siońnia ŭ Jałcie. U Krym źjechalisia pradstaŭniki ŭsich krainaŭ Sadružnaści za vyniatkam Biełarusi.
Aficyjnaja versija adsutnaści na siońniašniaj sustrečy biełaruskaha premjera Siarhieja Linha j ministra zamiežnych spravaŭ Urała Łatypava hučyć symptamatyčna: «U suviazi z nadzvyčaj važnymi ŭnutrydziaržaŭnymi mierapryjemstvami».
Aficyjnyja tłumačeńni hučać jak minimum niepierakanaŭča. Na karyść toj versii, što aficyjny Miensk praihnaravaŭ jałcinskuju sustreču, havoryć toj fakt, što zamiest Linha i Łatypava, jakija «nadzvyčaj zaniatyja», tudy nie pajechaŭ nichto.
Siarod matyvaŭ takich dziejańniaŭ nazyvajecca nadzvyčajnaja kryŭdlivaść biełaruskaha lidera, jakoha, nahadaju, miesiac tamu demanstratyŭna nie zaprasili na kanferencyju prezydentaŭ Bałta-Čarnamorskaha rehijonu, što prachodziła va Ŭkrainie. Ciapierašni demarš aficyjnaha Miensku staŭ svojeasablivym «adkazam Kijevu».
Sytuacyja ź ihnaravańniem biełarusami jałcinskaje narady ilustruje tuju lohkaść, ź jakoj aficyjny Miensk psuje dačynieńni ciapier užo nia tolki z Zachadam, ale j ź bližejšymi susiedziami. Samaizalacyja stała toj canoju, jakuju Biełaruś vymušanaja płacić za kryŭdy svajho lidera.
Ahlad padrychtavaŭ Źmicier Snapkoŭski
Kamientary