novy albom “Nejra Dziubielu”
Sapraŭdny rok
Nia viedaju, jaki srodak pavinny vynajści parfumery, kab neŭtralizavać toj pot, jakim ściakajuć muzyki hurtu “Nejra Dziubiel” padčas kancertaŭ. Kali reklama takoha srodku i źjavicca na teleekranach, ja joj usio adno nie pavieru. Bo nia moža być dezadarantu, zdolnaha zabić pach sapraŭdnaj raboty.
“Nejra Dziubiel” naležyć da liku kalektyvaŭ, jakija zaŭsiody znachodziacca ŭ apazycyi. I nia tolki da aficyjnaj muzyki: “Nejra Dziubiel” — heta jašče apazycyja muzykaŭ samim sabie. Va ŭsim tym, što Alaksandar Kulinkovič vydaje sa sceny, niama ani kropielki štučnaha epatažu, imknieńnia źviarnuć na siabie ŭvahu, karystajučysia pazamuzyčnymi srodkami. Jahonaja pazycyja moža źbiantežyć abyvaciela, što pryzvyčaiŭsia da “Skryžavańniaŭ Eŭropy” i dla jakoha ŭsio svajo, ułasnaje, — heta kałhas z usimi atrybutami — pjanstvam, brydkimi słovami, adsutnaściu jakoj-kolviek adukavanaści j intelihientnaści. Čužomu voku “Nejra Dziubiel” jakraz i vyhladaje jak typovaje sparadžeńnie razvalenaha kałhasnaha ładu, kali byłyja kałhaśniki, adčuvajučy, što dalej tak žyć niemahčyma, vyrašyli vybracca ŭ horad pa “ščaście”, ale da horadu tak i nie dajechali. Asieli niedzie ŭ miastečku, na paŭdarozie.
Adnak davajcie nia budziem błytać “dziubialoŭ” u žyćci j na scenie. Hetuju roźnicu asabliva adčuvaješ, kali pačynaješ razmaŭlać z Kulinkovičam paśla jahonaha sychodu sa sceny. U žyćci jon zusim inšy, jahonuju intelihientnaść, jakuju jon demanična abviarhaje padčas kancertu, niemahčyma nie zaŭvažyć, nie adčuć. Dyj nienarmavanaj leksyki amal nie ŭžyvaje. I takoje voś arhaničnaje suisnavańnie dvuch Kulinkovičaŭ-bliźniataŭ — najbolš zahadkavy i vyznačalny momant, jaki moža dać tłumačeńnie fenomenu, što zaviecca “Nejra Dziubiel”. “ND” niečym vabić. Ale voś čym?
Čamu ichnaja prostaja, časam navat prymityŭnaja muzyka znachodzić šlach da serca praz uparadkavanyja inšaj, pravilnaj muzykaj mazhi? Mo tamu, što “Nejra Dziubiel” — samaje dakładnaje ŭvasableńnie taho, što možna nazvać rok-muzykaj, kali akreślenaja idealahičnaja pazycyja (što dumaju — toje i kažu) padmacoŭvajecca vydatnymi aktorskimi zdolnaściami — darečy, nia tolki Kulinkoviča, ale j Jurja Navumava, jaki kančatkova zakinuŭ hitaru i pracuje ciapier jak vakalist. Abo jak udzielnik šoŭ: vakalnyja partyi Navumava śpievami nazvać ciažka, časam jon pracuje ŭ padpieŭkach prosta “mima”.
Zrešty, na prezentacyi albomu “Praŭdzivyja historyi pra toje, jak u Karłsana ŭhnali kambinezon” (rekord Biełarusi pa praciahłaści nazvy!) “Nejra Dziubiel” hraŭ nadziva zładžana. Čuvać byli ŭsie instrumenty, i hučali jany tam, dzie treba, i stolki, kolki treba. A heta — prykmieta klasy, prykmieta takaja, jakuju nie pierabić ničym.
“Nejra Dziubiel” uzoru 2002 h. — pa-raniejšamu źjava dvuchznačnaja. Kulinkovič dziakujučy “Palaŭničamu i sajhaku” paspytaŭ ajčynnaha šoŭ-biznesu i zrazumieŭ, što tam jon čužy. Bo chto ž puścić u eter pieśniu z nazvaju “Jo.T.M.”, rasšyfravać jakuju — filalahičnaj adukacyi nia treba. Voś čamu solny kancert u vialikaj zali Pałacu Respubliki “dziubialam” nie pahražaje, choć nienarmavanaja leksyka Kulinkoviča kudy bolš intelihientnaja, čym ničym nie narmavany słoŭny zapas inšaha lidera, jaki časta vystupaje ŭ toj zali.
Darečy, adnosna leksyki. Tyja, chto staje ŭ pozu, pačuŭšy sioje-toje słova, vyhladajuć śmiešna, bo, naprykład, ajčynnaja milicyja musiła b uvieś zarobak vydatkoŭvać na apłatu štrafaŭ za publičnaje brydkasłoŭje. Biaz matu milicyjanty prosta pierastali b razumiecca. Z hetaj samaj pryčyny my stracili b i Ŭzbrojenyja siły. Adnak “nienarmavanaja” leksyka pavinna vykarystoŭvacca ŭ dakładna vyznačanym miescy i časie. Pieśnia “Jo.T.M.” dla mianie asabista — nie najlepšy prykład užyvańnia tryvałych słovaspałučeńniaŭ, bo jany tut nia vielmi apraŭdanyja. Kali publika zładžana paŭtaraje za Kulinkovičam “try čaradziejnyja słoŭcy”, ci nie havoryć heta pra toje, što nie muzyki padciahvajuć aŭdytoryju da ŭłasnaha ŭzroŭniu, a publika dyktuje muzykam, jakimi jany musiać być?
“Nejra Dziubiel” maje šmat supolnaha ź “Lapisam Trubiackim”. Koliś małaviadomy “Lapis” navat razahravaŭ bolš viadomych “Dziubialoŭ” na kancertach. Prostaść muzyki jadnała tady hetyja kalektyvy. Ciapier Michałok, kab i zachacieŭ dać volu jazyku padčas kancertu, zrabić toje nia ŭ stanie: kantrakt naŭrad ci dapuścić. Majučy supolnyja karani, hetyja hurty padzialili aŭdytoryju. Kali fany “Lapisu” — heta zbolšaha školniki, jakija jašče chavajuć cyharety ad baćkoŭ, dyk publika “ND” składajecca z tych, chto, mahčyma, užo kinuŭ palić, pierajšoŭšy na daražejšyja i macniejšyja stymulatary.
Apošnim časam u repertuary “Nejra Dziubielu” źjavilisia pieśni na biełaruskaj movie. Heta nia vyklikana anijakimi kańjunkturnymi pavievami. Jak čałaviek intelihientny, Kulinkovič nia moža admachnucca ad atačeńnia, ź jakim jon sutykajecca štodnia. Jon zaŭsiody, navat padśviadoma, staić u apazycyi da jaho. Pry ŭmovie narmalnaj, aktyŭnaj biełarusizacyi hramadztva Kulinkovič taksama śpiavaŭ by pa-biełarusku, ale vieršy Karatkieviča znarok pierakłaŭ by na rasiejskuju. Ciapier jon śpiavaje Karatkieviča pa-biełarusku, sam piša biełaruskamoŭnyja teksty. Čamu? Mabyć, tamu, što taksama nie žadaje mieć ničoha supolnaha z tymi, dla kaho biełaruskaja mova — usiaho tolki srodak dla vyrašeńnia pobytavych, palityčnych i inšych prablemaŭ. U ich srodak — u Kulinkoviča naturalnaja patreba.
Zorki estrady na scenie śpiavajuć prystojnyja pieśni pra vysokija čystyja pačućci i pry hetym turbujucca, kab kropielka potu nie parušyła hrym. A za scenaj dajuć volu nienarmavanaj leksycy. Kulinkovič i jahonyja kalehi pjuć na scenie z rylca bikłažki, łajucca, spłyvajuć potam, a paśla kancertu, byvaje, naahuł nia zdolnyja ad stomy vymavić ani słoŭca. Navat “narmavanaha”.
Dźmitry Padbiareski
Niejak Kulinkovič davaŭ interviju na radyjo. Pry kancy pieradačy musiła hučać pieśnia “Nejra Dziubielu”. Viadučyja napramiły boh prasili, kab u joj nie było maciukoŭ. Kulinkovič prynios zapis. Kali pieršyja akordy prahučali ŭ etery, jon raptam schapiŭsia za hałavu, zhadaŭšy, što adno nienarmatyŭnaje słova tam usio-taki jość — jano až try razy paŭtarajecca ŭ prypievie. Vyrašyli, što Kulinkovič budzie pierad im machać rukoju, a hukaaperatar — hłušyć hukavym syhnałam. Adnak systema nie spracavała: syhnał hučaŭ tolki paśla słova. “Ujo...šča pip! Ujo...šča pip! Ujo...šča pip!” — pačuli radyjosłuchačy.
Kamientary