U Mikałajevie ŭšanavali pamiać achviaraŭ «Darohi śmierci»

77 hadoŭ tamu, 26 červienia 1941 hoda, u vioscy Mikałajeva kala miastečka Uła savieckija kanvairy rasstralali kałonu viaźniaŭ bieraźvieckaj turmy.

Pavialičyć

U Bieraźvieččy (zaraz častka Hłybokaha) znachodziłasia turma NKVD. Kali pačałasia vajna, savieckija ŭłady vyrašyli evakujavać zdarovych viaźniaŭ, jakija byli patrebnyja jak rabočaja siła, na ŭschod. 24 červienia ich pahnali pieššu da Viciebska. Šmat viaźniaŭ było zabita na terytoryi turmy ŭ Bieraźvieččy, šmat zabivali pa darozie.

U poŭdzień 26 červienia 1941 hoda kałona pierajšła most praź Dźvinu. U hety čas u niebie źjavilisia niamieckija samaloty, ź jakich byli zroblenyja streły pa kanvairach. Paśla hetaha kanvairy rasstralali z kulamiotaŭ usiu kałonu. Kolki ludziej było zabita, niama dakładnaj ličby i zaraz. Pa roznych acenkach, tam zahinuli ad niekalki socień da dvuch tysiačaŭ čałaviek. Heta byli žychary Hłybokaha, Šarkaŭščyny, Dzisny, Pastavaŭ, Dokšyc, Mioraŭ i navakolnych viosak i miastečak. Poŭny śpis viaźniaŭ niedastupny i zaraz, bo znachodzicca ŭ zakrytych archivach.

Šlach viaźniaŭ z Hłybokaha da Mikałajeva atrymaŭ nazvu «Daroha śmierci». Admietnaść hetaj trahiedyi ŭ tym, što bolšaść hetych ludziej nie była asudžanaja navat pa tahačasnych savieckich zakonach, jany prosta znachodzilisia pad śledstvam. Šmat ludziej było zabrana ŭ apošnija dni — z 22 pa 24 červienia. Pa apošniaj infarmacyi, tut byli zabityja i dva katalickija śviatary.

Zaraz tut kožny hod 26 červienia ŭ 11 hadzin adbyvajecca śviataja Imša za dušy biaźvinna zabitych ludziej.

U hetym hodzie ŭ Mikałajeva prybyli probašč z Hłybokaha ksiondz Mikałaj Cichanovič, probašč z Ušačaŭ ksiondz Vital Halec, probašč z Šumilina ajciec Andžej Juchnievič, ksiondz Viačasłaŭ Barok, jaki słužyć u Viciebsku i Rasonach, supracoŭnik Viciebskaj kuryi ajciec Klemiens Viert. Apošniamu ŭpaŭnavažany pa spravach relihij i nacyjanalnaściej Leanid Hulaka nie dazvoliŭ vykonvać abaviazki śviatara ŭ Biełarusi, bo ajciec Klemiens — hramadzianin Rasii. Tamu jon prysutničaŭ na Imšy jak zvyčajny viernik. Pryjšli taksama miascovyja vierniki.

Usich pryvitaŭ probašč parafii ŭ Mikałajeva ksiondz Alaksandr Pivavar, jaki paprasiŭ ksiandza Mikałaja Cichanoviča, probašča z Hłybokaha, ŭznačalić hetu Imšu. Ksiondz Mikałaj adznačyŭ, što dla hłybockaj parafii heta asablivaje miesca, bo tut zahinuli ludzi, častka ź jakich była ŭ svoj čas hłybockimi parafijanami. Tamu jon zaklikaŭ malicca za ich dušy, a taksama za toje, kab takaja trahiedyja bolš nie paŭtaryłasia.

Sa słovam da viernikaŭ źviarnuŭsia ksiondz Viačasłaŭ Barok. Jon adznačyŭ, što tut lažać pareštki biaźvinna zabitych ludziej, achviar kamunistyčnaha režymu. My i zaraz dakładna nie viedajem ich kolkaść, bo archivy zakrytyja. Śviatar adznačyŭ, što ŭ našaj krainie nie budzie budučyni, pakul dziaržava i hramadstva nie asudzić kamunizm, jak u svoj čas byŭ asudžany nacyzm. Zasakrečvańnie archiŭnych źviestak śviatar nazvaŭ šlacham u nikudy. Hetym ciapierašniaja ŭłada kidaje cień taho złačynstva i na siabie.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0