Andruś Biełavoki. Paralelnaje śviata

Paralelnaje śviata

8—11 vieraśnia ŭ mienskim klubie PALL MALL prajšoŭ druhi mižnarodny festyval perfomansu «Navinki-2000». Siarod bolš čym 30 udzielnikaŭ byli perfomery ź Biełarusi, Polščy, Litvy, Čechii, Švecyi, Niamieččyny, Irlandyi, Hišpanii, Finlandyi i Japonii.

Fest zastaŭsia adnoj z hałoŭnych art-padziejaŭ sezonu, adnak šmat straciŭ u paraŭnańni ź letašnim. Arhanizatary «Navinak» ź niezaležnaj «Asacyjacyi sučasnaha mastactva» imknulisia da abnaŭleńnia składu ŭdzielnikaŭ i adkryćcia novych imionaŭ, u pieršuju čarhu siarod biełarusaŭ, adnak heta nia lepšym čynam adbiłasia na jakaści festyvalu. Naprykład, Aleś Puškin vymušany byŭ pakazvać svoj perfomans nia ŭ ramkach festyvalu, a na śviacie na Krapivienskim poli, što prajšło ŭ noč z 9 na 10 vieraśnia, u prysutnaści čatyroch dziasiatkaŭ bajcoŭ «Kraju» i pary socień haścioŭ.

Festyval naviedała našmat mienš hledačoŭ, čym letaś, a mnohija biełaruskija perfomery vyhladali dosyć słaba ŭ paraŭnańni sa svaimi zamiežnymi kalehami. Byli jany zbolšaha blakłyja, cichija, sumnyja, pryncypova novych idejaŭ vykazali mała (u tym liku i Alaksiej Ivanoŭ u «Paralelnym śviacie», i Arciom Rybčynski ŭ «Interaction» — jahony perfomans ujaŭlaŭ saboj chutčej instalacyju ŭ składzie jahonaha cieła i nakrytych čornym pałatnom lampaŭ), techničnaja niepadrychtavanaść (Dzianis Ramanoŭski). Viadoma taksama, što perfomans — mastactva kasmapalityčnaje, čamu ž tady amal usie biełarusy pravodzili svaje perfomansy pa-rasiejsku?

Adzin ź lepšych biełaruskich perfomansaŭ — pa nastroi, pa jakaści vykanańnia, pa idei, — jak heta ni paradaksalna, pakazali dzieci, Jaŭhienija Truchan i Kacia Šahojka (adnoj prykładna 5, druhoj — 10 hadoŭ), prynamsi ščyry. Taksama varta adznačyć vystupy Viktara Piatrova, jaki pieranasyciŭ svoj pierformans sensami i vobrazami, i Alaksieja Łuniova «Sie liebte Arbeit», badaj adziny biełaruski perfomans z pazytyŭnym nastrojem. Lavon Volski nia zmoh vystupić na feście — «z-za svajoj zaniataści», aficyjnaja farmuloŭka.

Z zamiežnikaŭ možna adznačyć vystup švedak Elizabet Karłsan i Hanny-Karyn Łarsen «Klattertanterna» (što možna addalena pierakłaści z švedzkaj movy jak «kabieta»), jakija prezentavali parodyju na sučasnuju žančynu, što ŭ razumieńni švedak ujaŭlaje kamičny symbijoz čałavieka i ptuški. Taksama cikava hladzieŭsia interaktyŭny perfomans «Žyvyja-miortvyja» litoŭcaŭ Hiedyminasa Aktynasa i Dzuhasa Katynasa. Jany sprabavali pieraŭtvaryć kala 30 zvyčajnych («miortvych») batonaŭ u «žyvyja» šlacham napaŭnieńnia ich «Koka-kołaj» praz kropielnicy. Dzieja pavinna była ciahnucca niekalki hadzinaŭ, adnak nieciarplivyja hledačy dapamahli «ažyŭleńniu», razabraŭšy kołu i batony. Jak skazaŭ perfomer Noel Małoj ź Irlandyi, u paraŭnańni ź letašnim sioletniamu festyvalu nie staje dynamičnaści i intensyŭnaści, unutrana ŭłaścivych hetamu žanru. Tamu zastajecca spadziavacca, što ŭ nastupnym hodzie ŭnutranyja prablemy Asacyjacyi sučasnaha mastactva vyrašacca, i «Navinki-2001» znoŭ stanuć usiebiełaruskim śviatam biełaruskaha perfomansu.

Andruś Biełavoki