Pra toje, jak Nioman atrymaŭ svajo imia - kazka

Harodnia staić na race Nioman. Heta viedajuć usie haradziency. A ci viedajecie vy čamu naša raka tak nazyvajecca? I što aznačaje słova Nioman?

Nu to słuchajcie: Niekali daŭno, vielmi daŭno biła na našaj ziamli krynica žyćcia. Šmat u tyja časy było vady na našaj ziamli.

Z-za hetaha amal na ŭsioj terytoryi Biełarusi było vialikaje bałota. Bałota było pasiaredzinie, i paprasili źviary dy ptuški ŭ Božańki pravieści prosty kanał ad bałota da mora. Kab bałota stała mienšym dy kab daroha prostaja była adrazu da mora.

Doŭha tak Božańku prasili ci nie, my hetaha nie viedajem, ale narešcie vyrašyŭ jon, što treba taki kanał zrabić. Tady Božańka pastaviŭ svoj palec u siaredzinie taho bałota i paciahnuŭ jaho da Bałtyjskaha mora, razhorvajučy takim čynam rusła raki.

Jak ciahnuŭ Božańka palcam — ziamla raźlatałasia pa dva baki. Pył i hrukat usiudy stajaŭ. Ciahnie Božańka rusła, a ŭ jaho prosta na šlachu buślanka z małymi buślaniatami staić.

Spałochaŭsia tady busieł za svajo hniazdo i svaich dzietak i kinuŭsia lacieć da Božańki. Padlacieŭ jon da Božańki dy pačaŭ klekatać-vieraščać, što było mocy. I tak busieł jamu rastłumačvaje i hetak. Sprabavaŭ rastłumačyć, što rusła raki akurat idzie da buślanki.

Z-za niezrazumiełaha klakatańnia spyniŭsia Božańka i pačaŭ usłuchacca. Słuchaŭ, słuchaŭ taho busła, ale što toj kazaŭ, tak i nie zrazumieŭ, bo busieł nadta spałochaŭsia i ad hetaha śpiašaŭsia skazać mnoha i šmat usiaho patłumačyć…

Adzinaje, što zrazumieŭ Božańka, dyk heta toje, što nielha vieści rusła prosta, a treba abkružyć niejkuju pieraškodu. I abvioŭ tady Božańka vakoł hniazda palcam. Ad hetaha, kali hladzieć z vyšyni na našuju raku, maje jana prostaje rusła, ale niedzie bliz Harodni robić vialikaje paŭkoła, a dalej ciače prosta.

I vyrašyŭ Božańka nazvać hetuju raku i pačaŭ dumać jak nazvać. A pakolki busieł hałhytaŭ niešta niezrazumiełaje i nie moh adrazu Božańka razabrać, što toj ad jaho choča, to vyrašyŭ vykarystać takuju movu, jakaja budzie niezrazumieła našym dziadam.

I nazvaŭ božańka našuju raku na čužoj, nie našaj movie. A pa-bałcku, na movie jakuju my nie razumiejem, słova Nioman — aznačaje raku. Tak źjaviłasia raka Nioman jašče zadoŭha da taho jak źjavilisia tut ludzi i tak źjaviłasia jaho nazva jakuju i siońnia nichto nie moža rastłumačyć. Choć samo słova Nioman aznačaje — raka.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0