Jak sučasnyja bahaciei padkreślivajuć prynaležnaść da elity

U 1899 hodzie amierykanski ekanamist i sacyjołah Torstejn Bunde Vieblen nazyvaŭ srebnyja łyžki i harsety pakaźnikami elitnaha statusu ŭ hramadstvie. U svajoj znakamitaj ciapier pracy «Teoryja biaździejnych kłasaŭ» jon uvioŭ paniaćcie «demanstratyŭnaje spažyvańnie», paznačyŭšy takim čynam sposab pakazać svajo bahaćcie i sacyjalnaje stanovišča praz spažyvańnie materyjalnych vyhod i nazapašvańnie pradmietaŭ raskošy.

Praz bolš jak 100 hadoŭ demanstratyŭnaje spažyvańnie pa-raniejšamu adyhryvaje rolu ŭ sučasnym kapitaliźmie, choć siońnia šmatlikija pradmiety raskošy značna bolš dastupnyja, čym u časy Vieblena.

Pakolki ciapier luby moža kupić dyzajnierskuju sumačku i novy aŭtamabil, sučasnyja bahaciei pa-inšamu paznačajuć svoj sacyjalny status.

Viadoma, aliharchi i miljardery pa-raniejšamu vałodajuć darahimi jachtami, šykoŭnymi «Bentli» i raskošnymi majontkami. Ale kardynalnyja źmieny ŭ tym, jak i na što elita vydatkoŭvaje hrošy, adbylisia dziakujučy novamu, adukavanamu i ambicyjnamu kłasu bahaciejaŭ.

Hetaja novaja elita zamacoŭvaje svoj status, vykarystoŭvajučy viedy i farmirujučy kulturny kapitał.

Jaje pakupnickija zvyčki źmianilisia adpaviedna — novyja zamožnyja addajuć pieravahu tracić hrošy nie stolki na pradmiety raskošy, kolki na pasłuhi, adukacyju i inviestycyi ŭ śfieru raźvićcia čałaviečaha patencyjału.

Hetaja tendencyja, mahčyma, najbolš prykmietnaja ŭ Złučanych Štatach. Dadzienyja amierykanskaha daśledavańnia spažyvieckich trataŭ, pačynajučy z 2007 hoda, pakazvajuć, što samyja zamožnyja ludzi krainy (1% nasielnictva, jaki zarablaje ŭ rajonie 300 tysiač dalaraŭ u hod i vyšej) stali vydatkoŭvać značna mienš na materyjalnyja dabroty, u toj čas jak pradstaŭniki siaredniaha kłasa (jakija zarablajuć prykładna 70 tysiač dalaraŭ u hod) traciać stolki ž, kolki raniej, i bolš za toje — ich vydatki na pradmiety raskošy pastupova rastuć.

Pavialičyć

Paźbiahajučy adkrytaha rečavizmu, bahatyja inviestujuć u adukacyju, zdaroŭje i ŭ svajo budučaje žyćcio na piensii — usio heta byccam by niemahčyma pamacać rukami, ale kaštuje ŭ šmat razoŭ daražej, čym lubaja dyzajnierskaja torbačka, jakuju mohuć kupić pradstaŭniki siaredniaha kłasa.

«Niedemanstratyŭnaje spažyvańnie» novaha kłasa bahaciejaŭ praduhledžvaje značnyja traty na adukacyju. Na heta sychodzić amal 6% vydatkaŭ samych bahatych amierykancaŭ. Dla paraŭnańnia: u pradstaŭnikoŭ siaredniaha kłasa dola hetych vydatkaŭ ledź pieravyšaje adzin adsotak.

Pačynajučy ad 1996 hoda, vydatki amierykanskaj elity na adukacyju vyraśli ŭ 3,5 raza, a ŭ siaredniaha kłasa nie źmianilisia naohuł.

Toje, što pradstaŭniki siarednich kłasaŭ nie ŭkładajuć dastatkova srodkaŭ u adukacyju, zusim nie značyć, što jany nie ceniać jaje pieravah. Dla mnohich siemjaŭ siaredniaha dastatku navučańnie ŭ kaledžach i ŭniviersitetach stała nastolki materyjalna niepadjomnym, što na heta prosta machnuli rukoj.

Vydatki ŭ miežach niedemanstratyŭnaha spažyvańnia jak praviła niezvyčajna vysokija, adnak jość i mienš darahija sihnały ab prynaležnaści da elity. Takim sihnałam moža być, naprykład, padpiska na časopis Economist abo kupla jajek ad kurej volnaha vyhułu.

U adzinym pakiecie ź nieabchodnaściu apłaty pryvatnaha dziciačaha sadka idzie razumieńnie taho, što dziciaci z saboj treba pakłaści viehietaryjanskaje piečyva i arhaničny jabłyk.

Chtości, mahčyma, padumaje, što ŭ sučasnych amierykanskich siemjach taki vybar ježy dla dziciaci — niešta zusim zvyčajnaje. Ale varta adjechać ad Łos-Andželesa, San-Francyska abo Ńju-Jorka dalej u hłybinku, i vy sutyknieciesia z zusim inšymi normami: pierapracavany snek-fud i nijakaje sadaviny.

Choć padpiska na Economist — heta ŭsiaho 100 dalaraŭ, źjaŭleńnie na publicy z hetym časopisam, jaki tyrčyć z vašaje torby, kaža samo za siabie. Jano aznačaje, što vy kruciciesia ŭ elicie i atrymali darahuju adukacyju, jakaja daje vam mahčymaść aceńvać publikacyi ŭ hetym časopisie i abmiarkoŭvać ich z takimi ž, jak vy.

Pavialičyć

Siońniašniaje niedemanstratyŭnaje spažyvańnie — kudy bolš zhubnaja forma statusnych vydatkaŭ, čym demanstratyŭnaje spažyvańnie časoŭ Vieblena. Apošniaje było prosta samachvalstvam, pakaznoj raskošaj. Niedemanstratyŭnaje ž spažyvańnie dla ciapierašniaha ambicyjnaha kłasa bahaciejaŭ — heta sposab zachavać i abaranić svoj ekskluziŭny sacyjalny status. Navat kali hety status i nie vystaŭlajecca, jak raniej, napakaz.

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0