U Hrodnie — kanflikt čajek i ludziej: adnyja kryčać, druhija razburajuć hniozdy
U Hrodnie prykmietna vyrasła papulacyja čajek: ptuški aktyŭna zasialajuć dachi šmatpaviarchovikaŭ, abžyvajuć pramzony i ŭsio čaściej źjaŭlajucca ŭ dvarach. Miascovyja žychary skardziacca na takoje susiedstva: u dvarach brudna, pa ranicach šumna. I pakul ułady i arnitołahi abmiarkoŭvajuć, jak humanna vyrašyć prablemu, niekatoryja hrodziency pierachodziać da radykalnych dziejańniaŭ — razburajuć hniozdy ptušak. U apošni čas zafiksavanyja jak minimum dva takich vypadki, piša Hrodna Life.
Hniazdujucca na dachach, kryčać jak ludzi
Žychary šmatpaviarchovikaŭ dzielacca, što čajki stali sapraŭdnym biedstvam: šumiać z samaha śvitanku, hučna kryčać i pieraškadžajuć spać. U efiry telekanała «Biełaruś 4. Hrodna» miascovyja raskazvajuć:
«Kryčać jak katy, jak ludzi. Prosta pieraškadžajuć spać. Dy i naohuł nie viedaju, što ad ich čakać».
«Ranicaj niemahčyma. U mianie ŭ vannaj taki šum, što nie zasnuć».
«Raniej takoha nie było. Heta ŭsio dzieści hady z dva tamu pačałosia. Spačatku dumała — chtości kliča na dapamohu, akazałasia — ptuški».
Čajki žyvuć na dachach u roznych rajonach horada: na bulvary Leninskaha Kamsamołu, Dzieviatoŭcy, praśpiekcie Kasmanaŭtaŭ, vulicach Biełuša i Lidskaj. Šmat ptušak — na dachu rynka «Karona» i na pradpryjemstvach: kambinat budaŭničych materyjałaŭ, «Chimvałakno», «Hrodna Azot».
Radykalnyja miery: haradžanie razburajuć hniozdy
Pakul haradskija ŭłady šukajuć rašeńnie, niekatoryja hrodziency dziejničajuć samastojna i radykalna: źniščajuć hniozdy ptušak. Było zafiksavana dva takija vypadki. Na bulvary Leninskaha Kamsamołu vidavočcy paviedamili pra źniščeńnie hniazda. Inśpiektary pryrodaachovy vyśvietlili numary aŭtamabila, na jakim źjechali mierkavanyja parušalniki, i źviarnulisia ŭ RAUS. Paciarpiełych ptušaniat dastavili ŭ Hrodzienski zaapark. Adno ź ich zastaniecca tam nazaŭsiody z-za traŭmaŭ.
Na vulicy Papoviča nieviadomyja skinuli z dachu dvuch ptušaniat. Adno ŭdałosia vyratavać — u ptuški złamanyja łapki, ciapier jana žyvie ŭ svajho rataŭnika.
Abodva vypadki znachodziacca na kantroli ŭ pryrodaachoŭnaj inśpiekcyi.
Zakon na baku ptušak
Z 16 lutaha pa 14 žniŭnia ŭ Biełarusi zabaroniena razburać ptušynyja hniozdy — heta čas aktyŭnaha hniezdavańnia. Za parušeńnie praduhledžany štraf:
- da 30 bazavych vieličyń dla fizičnych asobaŭ;
- da 500 bazavych vieličyń — dla arhanizacyj.
Parušalniki taksama pavinny kampiensavać škodu pryrodzie.
Papulacyja čajek raście ŭžo 15 hadoŭ
U haradskoj prastory čajki źjavilisia nie ŭčora. Jašče ŭ 2016 hodzie vydańnie «Viečiernij Hrodno» pisała pra rost papulacyi čajek i prablemu, jakaja namiačajecca ŭ suviazi z hetymi ptuškami. Tady, pa acency arnitołahaŭ, u horadzie žyło kala tysiačy asobin.
Ptuški prylatali ź Minska i Mižziemnamorja, dzie jany adaptavalisia da žyćcia pobač ź ludźmi jašče raniej.
«Čajki kałanizujuć harady, tamu što lohka adaptujucca. Jany siłkujucca adkidami, a dla hniezdavańnia vybirajuć dachi, dzie niama drapiežnikaŭ», — tłumačyŭ tady arnitołah Dźmitryj Vinčeŭski.
Zhodna z ulikam 2023 hoda, kala 75% vialikich biełahałovych čajek Biełarusi hniezdavalisia na dachach roznych budynkaŭ u dzieviaci haradach i pasiołkach. I tolki 25% zajmali roznyja pryrodnyja bijatopy (terytoryi z adnatypnym asiarodździem i ŭmovami dla žyćcia peŭnych vidaŭ). U 2018−2022 hadach u Hrodnie vialikija biełahałovyja čajki naličvali 101−300 par na hniezdavańni. Dla paraŭnańnia, u Minsku papulacyja składała 3−5 tysiač par, u Viciebsku — 1−3 tysiačy.
Ułady šukajuć rašeńnie, ale pakul biezvynikova
Arnitołahi i haradskija ŭłady šukajuć šlachi vyrašeńnia prablemy. Navukoŭcy ličać, što hałoŭnaja pryčyna rostu papulacyi — lišak śmiećcia. Pakul u horadzie nie naładziać raździelny zbor adchodaŭ i skaračeńnie charčovych adkidaŭ, čajki buduć sialicca ŭ žyłych kvartałach. Siarod prapanavanych mier — ustanoŭka na dachach mietaličnych šypoŭ, hukavych adpužvalnikaŭ i śpiecyjalnych pudził.
Pra hetu prablemu ŭ minułym hodzie navat havaryŭ u žyvym efiry kiraŭnik Hrodzienskaha harvykankama Andrej Chmiel.
«Na siońniašni dzień ekołaham dadzienyja daručeńni: vyvučyć pytańnie ich mihracyi, źjaŭleńnia i zrazumieć, što rabić dalej. Pytańnie niaprostaje, tamu što ŭ ramkach zakanadaŭstva siońnia ŭziać i ačyścić terytoryju ad čajek, u tym liku i ad kładak jajek, ad ptušaniat — prablemna, tamu što pytańnie vyrazna ŭrehulavana zakanadaŭstvam. Razam z tym, niadaŭna na vulicy Cieraškovaj hetaja prablema vyrašałasia.
Siońnia, kab choć niejak vyklučyć źjaŭleńnie novych łakacyj raśsialeńnia čajek, my razam z haradskim ŽKH sprabujem roznyja mietady techničnaha charaktaru — adpužvańnie, naprykład. My reahujem i budziem praciahvać, u ramkach zakanadaŭstva. Krychu ciarpieńnia, z časam hetaje pytańnie budzie vyrašana», — dadaŭ Andrej Chmiel.
Varona raźbiła škło aŭtamabila ŭ Hrodnie
U Biešankovičach mužčyna pasprabavaŭ pradać ptušania i atrymaŭ «administratyŭku»
U adnym z mahiloŭskich internataŭ pasialilisia čyrvanaknižnyja ptuški
Maładziečancy ciaham troch dzion nazirali za maładoj kačkaj, jakaja zvaliłasia ŭ kałodziež fantana ŭ parku
U Biełarusi zaŭvažyli fłaminha?
«Chutka ŭsio źjaduć». Rybałovy skardziacca, što ad hetaj ptuški niama paratunku
«U mianie na stale piać hadoŭ lažała papiera ź pieradačaj prava apieki nad synam». Volha Sieviaryniec — pra hady strachu, antydepresanty i nadzieju1212
Kamientary