Pierachodny pieryjad

31 śniežnia, litaralna za niekalki hadzin da Novaha hoda, raptam vyśvietliłasia, što niedzie zhubilisia lampački na jołku. U davoli niervovych pošukach ja natyknuŭsia na pašarpanuju skrynku z-pad cukierak, a ŭ joj — na papierki, pra jakija daŭno zabyŭsia. «Hladzi, čeki, — z peŭnym ździŭleńniem vymaviŭ ja. — Kolki jany tut pralažali?» — «Biažy pa lampački, — adazvałasia žonka, — pakul niama lampačak, nielha viešać cacki…» — «Biažy, biažy… Ty viedaješ, kolki jany ciapier kaštujuć? Tysiač 150, nie mienš… Słuchaj, a davaj zamiest lampačak hetyja papierki padviesim. Bačyš, jak jany harać sinim połymiem? Voś maich baćkoŭ čeki, i siastry, i tvajoj maci, i našy z taboj… Usio napracavanaje za ichniaje i naša žyćcio…» — «Nie marnuj čas, — razzłavałasia žonka, — biažy…»

Praz kolki chvilin ja ŭžo i praŭda amal bieh na Kamaroŭku, pakul nie trapiŭ u natoŭp, ścisnuty ŭ pryciemkach padziemnaha pierachodu.

Šukajučy svaju asabistuju ściežku siarod milhacieńnia noh, ja chistaŭsia z boku ŭ bok, pakul nie prycisnuŭsia da ściany. I raptam pačuŭ niejki dziŭnavaty huk.

Praź ciažkuju vilhać padziamiella, byccam adniekul zdalok, danosiłasia, režučy słych, dryhotkaja, ź niejkaj žurbotnaściu, miełodyja. Pacichu, pacichu, uzdoŭž ściany, abminajučy babulek, što trymajuć na prodaž šarścianyja škarpetki, viazanyja chustki i płastykavyja abrusy, ja pracisnuŭsia da jaje vytoku.

Chłopčyk mo hadoŭ dvanaccaci pavolna vadziŭ smykom pa skrypačcy, prykłaŭšysia da jaje pačyrvaniełaj ščakoj i čas ad času adkidvajučy sałamianaha koleru čuprynku. Jon, musić, tolki vučyŭsia hrać, bo ja nijak nie paznavaŭ miełodyju, pakul jon nie ŭziaŭ čyściejšuju notu: «Ty ž maja, ty ž maja pierapiołačka…»

Natoŭp ruchaŭsia i ruchaŭsia, nie zapavolvajučy kroku, abminajučy raskładzieny pierad muzykam čorny futarał z paciortym bardovym aksamitam. Nie vidać byŭ anivodzin tvar — tolki adzin tvar natoŭpu, ahulny zakłapočany tvar. Chto-nichto, praŭda, kidaŭ usio ž niejkija hrošy.

A ja, zabyŭšysia pra lampački, hladzieŭ i hladzieŭ na chłopca, na jahony niepasłuchmiany smyk i ŭsio namahaŭsia zrazumieć, što ž adbyłosia ŭ hetym pierachodzie za doŭhi čas.

Kolki ni žyviom, dumaŭ ja, usio to maršyrujem, to koŭzajemsia praź niejki «pierachodny pieryjad».

I dziady, i baćki našy ŭsio pierachodzili da roznych sacyjalizmaŭ i kamunizmaŭ «praz 20 hod»…

I my, užo sami baćki i dziady, usio pierachodzim da «niezaležnaści i demakratyi» na čale z dyktaturaj…

I voś užo dzieci našy i ŭnuki pierachodziać i pierachodziać da ŭsiaho, što traplaje na hnutki jazyk praŭładnych ideołahaŭ i prapahandystaŭ…

Što za pačvara zahnała i viadzie nas pa ćmianym pierachodzie, pieratvarajučy našy tvary ŭ ahulny tvar to ahresiŭnaha, to abyjakavaha natoŭpu?

Ale čamuści nie ŭdajecca.

…Pakul dumalisia pad «Pierapiołačku» hetyja dumki, chłopčyk sa skrypkaj niekudy źnik, ja navat nie paśpieŭ adździačyć jaho chacia b małymi hrašyma. Uvieś tydzień, da samych Kalad, ja šukaŭ jaho ŭ pierachodzie, ciešyŭsia nadziejaj znoŭ pabačyć jaho, kab spytać imia i viarnuć doŭh. Ale nie, ciomny pierachod byŭ pusty…

I tady ja vyjšaŭ na płošču, da śviatła.

Usio tut było jak zaŭsiody ŭ pryhožy vychodny dzień: i matuli z kalaskami, i junaki z kvietkami da spatkańnia, i Jakub Kołas u vyhladzie niazhrabnaha pomnika…

Voś tolki na Symona-muzyku ja hladzieŭ užo zusim inšymi vačyma.

Hladzieć taksama:

Siarhiej Vahanaŭ. Mościk nad viečnaściu

Siarhiej Vahanaŭ. Kałhasnaja praŭda

Siarhiej Vahanaŭ. Božy dar i jaječnia, ci Pravadyr na rajali

Siarhiej Vahanaŭ. Vajna pad dachami, albo Kampot z vosieńskich dzijačak

Siarhiej Vahanaŭ. Doŭhi doŭh

Siarhiej Vahanaŭ. Sudździa Stuk i prakuror Stuk

Siarhiej Vahanaŭ. Razrub, ci Vizitoŭka ad Rasii.

Siarhiej Vahanaŭ. Z nahody ŭznaharody

Siarhiej Vahanaŭ. Kroŭ lalki

• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0
• 0