Navuka i technałohii

Upieršyniu ŭ historyi ŭ kosmasie vypiekuć chleb. Jak?

Astranaŭty zusim chutka zmohuć pračynacca ad pachu śviežaha chleba. Novy recept ciesta i pieč, raspracavanyja śpiecyjalna dla vykarystańnia na Mižnarodnaj kaśmičnaj stancyi, buduć aprabavanyja padčas misii ŭ nastupnym hodzie.

Hatovyja kaśmičnyja stravy palepšylisia za hetyja hady, ale jany nie zusim pasujuć dla praciahłych misij, a ŭziać ježu z saboj — heta niepraktyčna dla kasmanaŭtaŭ. Takim čynam, apošnim časam robiacca namahańni, kab naładzić vyrab śviežych praduktaŭ u kosmasie, u tym liku vyroščvać harodninu i vyrablać cukar z dapamohaj bakteryj.

Śviežaja ježa taksama zrobić žyćcio ŭ kosmasie bolš pryjemnym dla kasmanaŭtaŭ i ekskursantaŭ. «Pakolki kaśmičny turyzm raście i ludzi pravodziać usio bolš času ŭ kosmasie, my pavinny dazvolić chlebu być zroblenym z nula niepasredna ŭ kosmasie», - kaža Siebaścijan Marku, zasnavalnik Bake in Space, kampanii, zasnavanaj u niamieckim Bremienie.

Buterbrod ź jałavičynaju

Heta vielmi ambitnaja meta. Chleb — asnoŭny pradukt charčavańnia na Ziamli, ale adnačasova z tym moža być niebiaśpiečnym dla žyćcia ŭ kosmasie. Pieršymi i apošnimi ludźmi, jakija jeli chleb u kosmasie, byli dva astranaŭty misii NASA Gemini 3 u 1965 hodzie, jakija biez dazvołu pranieśli buterbrod z salonaj jałavičynaju na bort. Va ŭmovach hravitacyi kroški latali absalutna paŭsiul i mahli b trapić u vočy ci ŭ elektryčnyja paneli, što pryviało b da avaryi. Tamu da siońnia chleb byŭ zabaronieny na borcie MKS. Tarcilli, jakija nie kryšacca, byli adzinym dazvolenym vidam chlebu.

Marku ŭpeŭnieny, što rašeńnie znojdziena. Bake in Space pracuje z navukoŭcami ŭ śfiery charčavańnia dla raspracoŭki ciesta i mietadu vypiečki, jakija b dazvalali vypiakać chleb, svabodny ad krošak. Najciažej vyrašyć pytańnie z teksturaj pradukta. Chleb, jaki budzie davoli žorstkim, nie budzie kryšycca, ale heta nie vielmi pryjemna dla ŭžyvańnia. «Heta samaja vialikaja prablema», — pryznaje Fłaryjan Stiekienborh, jaki adkazvaje za raspracoŭku ciesta.

Dapamahčy moža kanstrukcyja piečy. Macijas Bojem z kampanii OHB System AG, jakaja raspracoŭvaje abstalavańnie dla vykarystańnia ŭ kosmasie, čas sprabuje adaptavać kanviekcyjnuju pieč z abmiežavańniami na MKS. Elektryčnaść abmiežavanaja, tamu pieč pavinna pracavać na mahutnaści ŭsiaho 250 Vt — dziasiataj častcy mahutnaści, jakaja vykarystoŭvajecca ŭ standartnych piečach na Ziamli. Taksama tempieratura źniešniaj pavierchni nie moža pieravyšać 45°C. «Rašeńnie ŭjaŭlaje saboj pieč ź nievialikim abjomam, jaki dobra zachoŭvaje ciapło,» — kaža Bojem.

Puchnatyja bułački

Ale Bojem taksama razhladaje vakuumny typ vypiačeńnia, pry jakim vykarystoŭvajecca panižany cisk u siaredzinie hiermietyzavanaj piečy. Z-za taho, što tempieratura kipieńnia vady pamianšajecca pry pamianšeńni atmaśfiernaha cisku, pieč nizkaha cisku budzie vypiakać pry bolš nizkich tempieraturach. «Na dumku našych ekśpiertaŭ, praces taksama zrobić bułački bolš puchnatymi», — miarkuje jon.

Dženifier Levaśsier ź Śmitstanskaha Nacyjanalnaha muzieja avijacyi i kasmanaŭtyki ličyć ekśpierymient nievierahodnym. «Damašnija vyhody, takija jak pach śviežaha chleba, mohuć aktyvizavać kasmanaŭtaŭ fizična i psichałahična», — spadziajecca jana.

Kamientary

Ciapier čytajuć

«Jana nie vyhladała ščyraj, była ŭ mascy». Paŭlučenka pra sustreču Kaleśnikavaj ź biełaruskimi žurnalistami23

«Jana nie vyhladała ščyraj, była ŭ mascy». Paŭlučenka pra sustreču Kaleśnikavaj ź biełaruskimi žurnalistami

Usie naviny →
Usie naviny

«U ruskaj movie niama takoha imia». Biełarus zmahajecca z ZAHSam, kab nie źmianiać dačce imia ŭ pašparcie42

«Vialikaja małajčyna, my vielmi zadavolenyja». Domračava pra vystup dački na «Śniežnym snajpiery»2

Łukašenka skazaŭ, što Chrenin budzie ŭ mai zdavać narmatyvy11

U Hrodnie znoŭ zaŭvažyli ažyjataž na race. Što tak pryciahvaje dziasiatki čałaviek?

Sturła Cholm Lehrejd vybačyŭsia pierad byłoj dziaŭčynaj za apovied pra zdradu

Jochanes Kłeba vyjhraŭ vośmy załaty miedal. Jon staŭ razam ź vialikimi2

77‑hadovy kiroŭca elektraskutara trapiŭ pad aŭtamabil u Minsku

Pamiatajecie Taćcianu Zareckuju, jakaja sa skandałam zvalniałasia z Kabinieta Cichanoŭskaj? U Estonii jaje padazrajuć u machlarstvie54

Za palityku asudzili Mikitu Bieražkova, byłoha pres-ataše chakiejnaha «Dynama» i syna eks-redaktara «Presboła»

bolš čytanych navin
bolš łajkanych navin

«Jana nie vyhladała ščyraj, była ŭ mascy». Paŭlučenka pra sustreču Kaleśnikavaj ź biełaruskimi žurnalistami23

«Jana nie vyhladała ščyraj, była ŭ mascy». Paŭlučenka pra sustreču Kaleśnikavaj ź biełaruskimi žurnalistami

Hałoŭnaje
Usie naviny →

Zaŭvaha:

 

 

 

 

Zakryć Paviedamić