Sučasny kamunist Vania z Kitaja raspavioŭ, jak jamu žyviecca ŭ biełaruskim Hrodnie
«Pryvitańnie, ja Vania, ale mnie padabajecca, kali mianie nazyvajuć Vałodzia. Čamu? Usio prosta: ja zachaplajusia Uładzimiram Leninym», — tak žurnalist hrodna.life paznajomiŭsia z kitajskim studentam Vaniem, jaki ŭžo čaćviorty hod žyvie i vučycca ŭ Hrodnie. 24-hadovy kitajec vyvučaje ŭ nas mašynabudavańnie i ŭ budučyni maryć stać prezidentam svajoj krainy.
Vań Siujemiń pryjechaŭ u Hrodna ŭ vieraśni 2015 hoda, prajšoŭ padrychtoŭčy kurs pa vyvučeńni ruskaj movy i na nastupny hod pastupiŭ va ŭniviersitet imia Janki Kupały na fakultet inavacyjnych technałohij mašynabudavańnia.
Baćki dumali, što ŭ Biełarusi mafija
Rodam Vania z paŭdniovaj pravincyi Dziansu. Paśla škoły chłopiec vučyŭsia ŭ adnym z kitajskich univiersitetaŭ na piłota, ale na druhim kursie byŭ adličany i tady vyrašyŭ adpravicca ŭ Jeŭropu. Vania z dobraj siamji: mama — viadomy paet u svajoj pravincyi, a baćka kiruje adnoj z častak pa budaŭnictvie čyhunak.
«Spačatku ja chacieŭ jechać vučycca ŭ Rasiju, ale apynuŭsia ŭ Biełarusi, — raspaviadaje Vania. — Da niadaŭniaha času maje baćki dumali, što ja vučusia ŭ Rasii, bo mnohija kitajcy dumajuć, što Biełaruś heta častka Rasii. Mnie davodziłasia tłumačyć, što heta asobnaja dziaržava.
Jašče da pajezdki ŭ Biełaruś baćki dumali, što tut vakoł mafija i byli suprać majoj vučoby ŭ hetaj krainie. Šmat čuli strašnych historyj z 90-ch. Ale ja im skazaŭ adrazu: Biełaruś — heta pryhožaja i biaśpiečnaja kraina, bajacca tut niama čaho. Baćki ŭžo chočuć pryjechać u hości».
Adziny zamiežnik u svajoj hrupie
U Hrodnie Vania pieršy čas žyŭ u internacie z afrykanskimi studentami, ale paśla niepryjemnych historyj vyrašyŭ zdymać svajo žyllo. Kaža, adnamu žyć lepš.
«Ja prylacieŭ u Minsk u 2015 hodzie i znajomy mnie paraiŭ adrazu adpravicca na zachad krainy, u Hrodna. Jon skazaŭ, što tam u miascovym univiersitecie možna atrymać dobruju adukacyju i nie horš, čym u Minsku. Tym bolš, u Hrodnie na toj momant było mała kitajcaŭ i možna było chutka vyvučyć ruskuju movu.
Na druhi hod znachodžańnia ŭ Biełarusi ja vyrašyŭ pastupić na fakultet inavacyjnych technałohij mašynabudavańnia. Ja adziny zamiežny student u svajoj hrupie i, darečy, samy starejšy. Jašče na pieršym kursie vykładčyki nie viedali tołkam na jakoj movie mnie ŭsio tłumačyć i mnie było vielmi składana vučycca. Ale za niekalki hadoŭ ja zdoleŭ adaptavacca dziakujučy ruskamoŭnym studentam i tamu, što my vyvučajem takuju ž matematyku, jak i ŭ Kitai».
Biełaruska-kitajskaje siabroŭstva dapamahaje
Zaraz kitajskamu studentu značna lahčej vučycca ŭ Hrodnie, čym u pieršy hod. U jaho źjavilisia siabry i dziaŭčyna, jakaja taksama pryjechała vučycca siudy z Kitaja.
«Mnie padabajecca Hrodna — pryhožy i ŭtulny horad. Šmat ludziej dobrych. U volny čas ja chadžu ŭ spartzału, fatahrafuju, pravodžu čas ź siabrami i dziaŭčynaj. Siońnia ja samy starejšy ŭ svajoj hrupie i naša moładź nie zaŭsiody mianie razumieje. Ja z Kitaja, ale mianie čamuści pytajuć pra Japoniju i kali vyjdzie novaje anime. Pytajucca, ci možna kupić telefon z Kitaja i mnohaje inšaje. Byli i inšyja paciešnyja vypadki: chadziŭ ja niejak da ŭrača ŭ miedycynski centr i tam padumali, što ja z Turkmienistana i zapatrabavali niejkija dadatkovyja dakumienty. Kali ja skazaŭ, što pryjechaŭ z Kitaja, to spracavała siabroŭstva narodaŭ. Zusim inšyja adnosiny».
Čysty kamunist
Vania kamunist i hanarycca hetym. Navat druhoje imia abraŭ u honar Uładzimira Lenina.
«Jašče da pryjezdu ŭ Hrodna ja viedaŭ chto taki Lenin. U školnyja hady ŭ kabinietach u nas visieła pa čatyry partrety: Marks, Enhiels, Lenin i Stalin. Ciapier užo nie tak. Ale historyju kamunizmu ja viedaju dobra. Navat historyju abaroncaŭ Bresckaj krepaści my vyvučali, choć i nie viedali, dzie heta znachodzicca. Ale kožny školnik viedaŭ pra Brest.
Ja da hetaha času znachodžusia ŭ partyi — čysty kamunist, prajšoŭ šlach ad kamsamoła. U našaj krainie być kamunistam heta prestyžna. U Hrodnie ja sustrakaŭ taksama kamunistaŭ, naprykład vykładčyka historyi Uładzimira. Ale jon inšy, saviecki kamunist i staroha myśleńnia, a ja sučasny.
Ja liču, u Savieckim sajuzie šmat było pamyłak — ČK, KDB, zakrytaja kraina i suprać kamunizmu nie pojdzieš. U nas naadvarot, suprać čynoŭnikaŭ i prezidenta možna spakojna vykazvacca. Hałoŭnaje dla nas heta prytrymlivacca fiłasofii kamunizmu. Moj hieroj — hałoŭny hieroj ramana Mikałaja Astroŭskaha «Jak hartavałasia stal» Pavieł Karčahin. Ź dziacinstva hanarusia im.
U Kitai mianie zavuć Vania, ale ŭ Biełarusi ja nazyvaju siabie Vałodzia abo Uładzimir. Mnie padabajecca Lenin».
Chacieŭ by stać dobrym inžynieram
Paśla zakančeńnia vučoby ŭ Hrodnie Vania płanuje viarnucca ŭ Kitaj i stać dobrym inžynieram. Kiravać krainaj jamu taksama było b cikava. Jašče chłopiec maje prapanovy źjechać u ZŠA.
«Pieršy čas ja jeździŭ dadomu raz u hod. Ciapier mahu čaściej, ale ja starajusia jašče i padarožničać. Naprykład, na Čempijanat śvietu pa futbole ŭ Rasiju jeździŭ, u Jeŭropie šmat dzie byŭ. U Biełastok časta jezdžu pa pakupki, tam tańniej. Šenhien vizu atrymaŭ biez prablem, chutka naohuł zrobiać biaźvizavy režym dla kitajcaŭ u Jeŭropie. Ale našy ludzi ŭžo nie chočuć tam žyć. Adaptacyja, novaja mova, heta ŭsio składana. Bolš addajuć pieravahu azijackim krainam. U Jeŭropie kitajcam biźnies stała niavyhadna vieści, a ŭ Biełarusi i Rasii naadvarot svabodnyja placoŭki. Hetym možna karystacca».
Ciapier čytajuć
Azaraŭ mocna pakryŭdziŭsia na słovy «psieŭdalidarki Cichanoŭskaj», što jaho Płan Pieramoha byŭ pamyłkaj29
Kamientary