«Depresija ŭ kałonii — źjava strašnaja». Fiaduta raskazaŭ pra Andreja Padniabiennaha, jaki za kratami skončyŭ žyćcio samahubstvam
3 vieraśnia 2025 hoda ŭ mahiloŭskaj kałonii №15 byŭ znojdzieny miortvym palitviazień Andrej Padniabienny. Jon paviesiŭsia. Były palitviazień Alaksandr Fiaduta byŭ u toj ža samaj kałonii, asabista viedaŭ Andreja i na svajoj staroncy ŭ fejsbuku padzialiŭsia ŭspaminami pra jaho.

U našaj kałonii skončyŭ žyćcio samahubstvam «bečar». «Bečarami» [ad bieł-čyrvona-biełaha ściaha] nazyvali ŭsich «palityčnych» tyja asudžanyja, jakija imknulisia padkreślić, što nie padzialajuć našych pohladaŭ. […]
Ja jaho viedaŭ, jak mnie zdavałasia. Zvali jaho Andrej Padniabienny. Jon byŭ hramadzianinam Rasii, a adbyvaŭ termin adrazu pa cełym «bukiecie» artykułaŭ: tut i 369 (abraza pradstaŭnika ŭłady), i 368 (abraza prezidenta Respubliki Biełaruś), akt teraryzmu, raspalvańnie nacyjanalnaj varožaści, stvareńnie ekstremisckaha farmavańnia i ŭdzieł u im i h. d., i da t. p.
Ni na terarysta, ni na raspalvalnika varožaści Andrej padobny nie byŭ. Vysoki, spakojny, intelihientny, vidać, šmat čytaŭ i jašče bolš dumaŭ. Jamu było tryccać siem hadoŭ. Simvaličny ŭzrost.
Našy atrady znachodzilisia pa susiedstvie — šosty, moj, i vasiamnaccaty — Andreja. My časta razmaŭlali. Pieravažna pra niejkija palityka-ekanamičnyja prablemy, u jakich jon raźbiraŭsia značna lepš za mianie. Ale zakančvałasia ŭsio adnolkava. Andrej pytaŭsia ŭ mianie:
— Iosifavič, jak Vy dumajecie, kali heta skončycca?
I pra što b ni išła havorka — pra rasijska-ŭkrainskuju vajnu ci pra terminy našaj adsiedki, — ja kazaŭ prykładna adno i toje ž:
— Nie viedaju, Andrej. Nie viedaju.
Ja kazaŭ praŭdu. Ja sapraŭdy ničoha nie viedaŭ.
I Andrej, vysoki, chudy, pavaročvaŭsia i sychodziŭ.
U jaho na voli zastalisia dvoje, zdajecca, dziaciej. I jon nie «hreŭsia» (jak i ŭsim asudžanym pa terarystyčnych artykułach, jamu byli zabaronienyja hrašovyja pieravody).
Andreja nie vadzili na «promku» — u vytvorčuju zonu. Jon padmiataŭ dvor. My ź im byli kalehami: ja ličyŭsia prybiralščykam u cechu.
A potym mianie zabrali ŭ respublikanskuju balnicu dla asudžanych. Daktary kałonii vyrašyli pravieści majo poŭnaje abśledavańnie.
Praz dva z pałovaj tydni ja viarnuŭsia. I jašče praź niekalki dzion byŭ uražany čutkami, što prakacilisia pa ŭsioj kałonii: u štrafnym izalatary skončyŭ žyćcio samahubstvam «bečar».
Luboje samahubstva, i navat sproba samahubstva, — dla administracyi reč niepryjemnaja. Pryjazdžajuć prakurory, śledčyja, treba zapaŭniać papierki. Tut jašče i prablema ŭ tym, što havorka idzie pra «bečara» — značyć, sprava ŭsio adno atrymaje ahałosku. I, narešcie, zdaryłasia heta praktyčna paśla pieršaha «tranšu» vyzvalenych «imia Donalda Fiodaraviča Trampa». To-bok u toj momant, kali amal va ŭsich palitviaźniaŭ źjaviłasia choć niejkaja nadzieja.
My nikoli nie daviedajemsia, što adbyłosia nasamreč. Što padšturchnuła Andreja da kroku, jaki moh być pradyktavany tolki poŭnym adčajem.
Kazali, što nibyta jon paśpieŭ atrymać niejki list z domu. Ale što mahło zdarycca, kab małady mužčyna, jaki zachoŭvaŭ spakoj paśla abviaščeńnia prysudu ab šasnaccaci ź lišnim hadach źniavoleńnia, raptam upaŭ u takuju depresiju, što vyrašyŭ nakłaści na siabie ruki?
Depresija ŭ kałonii — źjava strašnaja. U maim atradzie mužčyna, jaki na praciahu adnaho miesiaca straciŭ žonku i maci, sprabavaŭ pierarezać sabie horła, i tolki niaviedańnie ŭłasnaj anatomii nie dało jamu pamierci. Ale tam — dźvie takija žachlivyja straty i dvoje niepaŭnaletnich dziaciej, jakich addali ŭ dziciačy dom. A z Andrejem — što?
Nie viedaju.
Viedaju tolki, što heta nie vychad.
Viačasłaŭ Łazaraŭ, jaki vyjšaŭ z mahiloŭskaj kałonii, trochi raskazaŭ pra Padniabiennaha, jaki zahinuŭ «ad udušša»
«U ŠIZA heta praktyčna niemahčyma». Što byłyja viaźni dumajuć pra viersiju ab samahubstvie Andreja Padniabiennaha
Palitviazień Padniabienny paviesiŭsia ŭ ŠIZA mahiloŭskaj kałonii
«Padniabiennaha źbivaŭ były načalnik kałonii». Voś što raskazvajuć pra palitviaźnia, jaki zahinuŭ za kratami ŭ 36 hadoŭ
Stała viadomaj pryčyna śmierci palitviaźnia Andreja Padniabiennaha
Cichanoŭskaja pra śmierć u kałonii Andreja Padniabiennaha: Niama prabačeńnia tym, chto datyčny da hetaha złačynstva
Kamientary